
ကရင္သကၠရဇ္ (၂၇၄၉)ခု၊ (၂၃-၁၂-၂၀၀၉)ေန႔ သီရီလကၤာေရာက
္ကရင္ရဟန္းေတာ္မ်ားကကရင္ႏွစ္သစ္ကူးအထိမ္းအမွတ္အျဖစ္
သီရီလကၤာႏိုင္ငံ၊ကိုလန္ဘိုျမိဳ႕ေတာ္၊ မကုဋာရာမေက်ာင္းတိုင္တြင္
ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ပညာေတာ္သင္သံဃာမ်ားကို ဆြမ္းဆက္ကပ္လွဴဒါန္းၾကပါ
သည္။
ကတယ္ေတာ့ (၁၆-၁၂-၂၀၀၉)။ (၁၃၇၁)ခု ျပာသိုလၦန္း (၁)ရက္ေန႔က
တည္းက ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးေန႔အျဖစ္ က်င္းပခဲ့ၾကေသာ္လည္း ထိုရက္
အတြင္း သီရီလကၤာႏိုင္ငံတြင္ စာေမးပြဲက်င္းပတဲ့ရက္နဲ႔တိုက္ဆိုင္ေန
ေသာေၾကာင့္ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးအထိမ္းအမွတ္အျဖစ္မက်င္းျဖစ္ခဲ့ေပ။
စာေမးပြဲျပီးဆံုးလို႔ (၂၃-၁၂-၂၀၀၉)ရက္ေန႔မွ က်င္းပႏိုင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
ဘာသာ၊စကားပင္ကြဲျပားေနလင့္ကစား ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးေရာက္ေလတုိင္း ေနရာအႏွ႕ံအျပားမွာေနထိုင္ခဲ့ၾကတဲ့ကရင္တိုင္းရင္းသားညီကို၊
ေမာင္ႏွမမ်ား မိမိရဲ႕ရိုးရာႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ကို က်င္းပျပဳလုပ္လာခဲ့ၾက
သည္မွာ ယေန႔ဆိုလွ်င္ (၇၀)ၾကိမ္ေျမာက္ပင္တိုင္ခဲ့ျပီးျဖစ္ပါတယ္။
ယခုလိုပင္ က်င္းပလာခဲ့သလုိ ေနာင္လဲအစဥ္အျမဲ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူး
ပြဲေတာ္ကို က်င္းပမွာအမွန္ပင္ျဖစ္ပါသည္။အျမဲရွင္သန္ေနဆဲ အျမဲစီးဆင္းေနမယ့္”ကရင္ရိုးရာႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ကိုပံုမထားကာ” ဒို႔ရဲ႕
ကရင္ ညီကို၊ ေမာင္ႏွမမ်ားလည္း ခံယူခ်က္၊ ခံစားခ်က္မ်ားစိတ္ႏွလံုးမွာ
သိုမွီးကာျဖင့္ မိမိရဲ႕အျမဲရွင္သန္ေနဆဲ အျမဲစီးဆင္းေနမယ့္
”ကရင္ရိုးရာႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ကိုပံုမထားကာ” ဒို႔ရဲ႕ကရင္ ညီကို၊
ေမာင္ႏွမမ်ားလည္း ခံယူခ်က္၊ခံစားခ်က္မ်ားစိတ္ႏွလံုးမွာသိုမွီးကာျဖင့္
မိမိရဲ႕အမ်ိဳးသားကို အမွန္ခ်စ္တတ္ေသာစိတ္ဓာတ္၊ ခြဲျခားသိျမင္ေစႏိုင
္ေသာကာယဉာဏစြမ္းပကားျဖင့္ နိမ့္က်ေသာေနေသာအမ်ိဳးသားေရးရာ
ကိစၥမ်ားကို သာေစ၊နာေစမခြဲျခားပဲ ျမင့္မားလာေအာင္ ကိုယ့္စီကိုယ္ငွရြက
္ေဆာင္ႏိုင္ၾကပါေစ.....ဆိုတဲ့ ႏွစ္သစ္ဆႏၵေတြနဲ႔အတူသီရိလကၤာေရာက္
ကရင္ရဟန္းေတာ္မ်ားက ကမၻာႏွံ႕အေျပားမွာရွိၾကတဲ့ ကရင္ညီကို၊ေမာင္ႏွမ
မ်ားအားလံုး ကိုယ္စိတ္ႏွစ္ျဖာ က်မၼာခ်မ္းသာျပီး ေဘးရန္ခပ္သိမ္း၊ စိုးရိမ္ခပ္သိမ္း၊ေၾကာင့္ၾကခပ္သိမ္းကင္းေ၀ရပါေစ..ဆုမြန္မ်ားျဖင့္
..ကရင္ႏွစ္သစ္မဂၤလာကို အျမဲရွင္ေနမည္၊ အျမဲစီးဆင္းေနအံုးမည္
သာျဖစ္ပါသည္။
Friday, December 25, 2009
သီရီလကၤာေရာက္ကရင္ရဟန္းေတာ္မ်ား ကရင္ ႏွစ္သစ္ကူးအထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ ဆြမ္းဆက္ကပ္ လွဴဒါန္း
Wednesday, December 9, 2009
ေမာင္ေစတနာ
မိတ္ေဆြတစ္ေယာက္ရဲ႕ ကြန္ပ်ဴတာမွာ Local Disk (D:) ကို Double Click လုပ္ၿပီး ဖြင့္တာ Search Box က်လာတယ္။ D: က ပြင့္မလာဘူး။ ဒါနဲ႔ မိမိသိတဲ့ နည္းလမ္းနဲ႔ ေျဖရွင္းတယ္။ မရဘူး။ ေတာ္ေတာ္ဆုိးတယ္။ စိတ္က တုိလာတယ္။
ဒါနဲ႔ အင္တာနက္ပဲ အားကုိးရတာေပါ့။ Google မွာ ႐ုိက္ရွာတယ္။ ေပၚလာပါတယ္။ English လုိေရးထားတဲ့ ဆုိက္ေတြ။ မ်ားပါ့။ သူတုိ႔ ၫႊန္းတဲ့ နည္းလမ္းေတြက မိမိသိတဲ့ နည္းလမ္းေတြ မ်ားေနတယ္။ စိတ္ကလဲ ပုိတုိလာတယ္။ မရမခ်င္း လုပ္မယ္ဆုိၿပီ လုပ္လုိက္တာ ရသြားတယ္။ ဟီး။
အကယ္၍ မိတ္ေဆြတုိ႔လဲ ယခုျဖစ္စဥ္မ်ဳိး ျဖစ္ခဲ့ရင္ ေအာက္ကနည္းလမ္းအတုိင္းသာ လုပ္ေပေတာ့။
၁) Start ကေန Run ကုိ ႐ုိက္ဖြင့္ပါ။
၂) Run Box ထဲမွာ regsvr32 /i shell32 ကုိ ႐ုိက္ထည့္ၿပီး Enter ေခါက္။
၃) OK box တစ္ခု တက္လာလိမ့္မယ္။ Ok လုပ္လုိက္။
၄) ၿပီးရင္ Restart ခ်လုိက္။ အုိေကသြားမယ္။
ဟီး။ လြယ္တယ္မဟုတ္လား။ စမ္းၾကည့္ေလ။ အဆင္ေျပပါေစ။
ေမာင္ေစတနာ
Category: computer
Wednesday, December 2, 2009
ကရင္ရာဇ၀င္နွင့္ ဦးပညာ(ေကာက္ႏွဳတ္ခ်က္)
သူ႔အျမင္သူ႕အေၾကာင္း
ျမန္မာ့သမုိင္းအေပၚတြင္ ရွဳျမင္ၾကရာ၌ ပညာရွင္မ်ားအတြင္း၀ယ္ အျမင္နွစ္မ်ိဳးရွိသည္။ တစ္မ်ိဳးမွာ အမ်ိဳးသားပညာရွင္အျမင္ျဖစ္၍ တစ္မ်ဳးိမွာ ႏုိင္ငံျခားပညာရွင္အျမင္ျဖစ္ပါသည္။ အမ်ိဳးသားသမုိင္းအျမင္ဘက္တြင္ ဆရာၾကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မွိဳင္းမွ အစျပဳ၍ ဆရာၾကီးမ်ားျဖစ္ၾကေသာ ဦးဘုိးလွ၊ ဦးသာျမတ္၊ သူရိယဦးသိန္းေမာင္၊ ပါေမာကၡဦးေအးေမာင္(တကၠသိုလ္ေမာင္သန္႔စင္)၊
ဒဂုန္ဦးလွေဖႏွင့္ ဦးသိန္းေဖျမင့္တုိ႔ ပါ၀င္ၾကသည္။ႏုိင္ငံျခား သမုိင္းအျမင္တြင္ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ အေရွ႕ဖ်ားသမုိင္းဌာနမွ ပါေမာကၡ မစၥတာ လုစ္(ဆရာၾကိး လုစ္)ႏွင့္ တပည့္မ်ား ပါ၀င္သည္။
ယင္းအမ်ိဳးသားသမုိင္းအျမင္ႏွင့္ ႏုိင္ငံျခားသမုိင္းအျမင္၌ အဓိက ကြဲလႊဲသည့္အခ်က္မွာ `ျမန္မာအစ တေကာင္းက`ႏွင့္` ျမန္မာအစ ေက်ာက္ဆည္က` အယူအငင္ အျမင္ျခားနားမွဳပင္ ျဖစ္ပါသည္။
ကရင္ရာဇ၀င္ဆရာၾကီး ဦးပညာသည္ ကရင္ရာဇ၀င္စာအုပ္ကို ေရးသားရာတြင္ အထက္ေဖာ္ျပပါ အမ်ိဳးသားသမုိင္းအျမင္ေပၚတြင္ ေျခစိုက္၍ ေရးသားထားသည္။သို႔ျဖစ္၍ ကရင္ရာဇ၀င္ ဦးပညာသည္ `ျမန္မာႏုိင္ငံ ဗုဒၶဘာသာ သာသနာ၀င္` ႏွင့္လည္း ဆက္စပ္ေနျပန္သည္။
ကရင္ရာဇ၀င္ဆရာၾကီး ဦးပညာသည္ သထံုဇာတိသား ကရင္လူမ်ိဳးတစ္ဦးလည္း ျဖစ္သည္။ အထူးသျဖင့္ ပိုးကရင္ လူမ်ိဳးျဖစ္သည္။ ဦးပညာသည္ သူ၏ ကရင္ရာဇ၀င္စာအုပ္၌ ပိုးကရင္ကို (တလုိင္းကရင္-မြန္ကရင္)ဟူ၍၄င္း၊ စေကာကရင္ကို (ဗမာကရင္)ဟူ၍၄င္း၊ ေကြကရင္ႏွင့္ ရွမ္းကရင္ကို( ၾကက္ဖုိးၾကီး) ရာဇ၀င္ႏွင့္ ဆက္စပ္ေနေသာေၾကာင့္ ကရင္နီ(ကယား)ကို ဆုိလုိဟန္ရွိေပသည္။
ကရင္ရာဇ၀င္ေရးသားသူ ဦးပညာသည္ မူလက ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ဘုန္းေတာ္ၾကီးတစ္ပါး ျဖစ္ပါသည္။ ရဟန္းဘ၀တြင္ ကရင္ရာဇ၀င္ကို ေလ့လာလုိက္စားခဲ့သည္။ လူ၀တ္ေၾကာင္ဘ၀၌
ယင္း ကရင္ရာဇ၀င္စာအုပ္ကို ပံုႏွိပ္ထုတ္ေ၀လုိ္က္ျခင္းျဖစ္သည္။ထုိ႔ေၾကာင့္ ဦးပညာသည္ ကရင္ရာဇ၀င္ဆရာၾကီး ျဖစ္လာေလသည္။
ကရင္ရာဇ၀င္အစ
ကရင္ရာဇ၀င္ဆရာၾကီး ဦးပညာသည္ ကရင္ရာဇ၀င္ကို ေရးသားျပဳစုရာတြင္ အမ်ိဳးသားသမုိင္းပညာရွင္မ်ား အကုိးအကားျပဳသည့္အတုိင္း `ရွမ္းမ်ိဳး၊ တႎသာ၊ ျမန္မာသတၱ၊ မြန္သံုး၀ႏွင့္၊ ဧကစြန္းကယ္။ ေျခာက္ဆယ္ကုလား၊ ရာ့တစ္ပါး´ဟု လူမ်ိဳးတစ္ရာ့တစ္ပါးကို၄င္း၊ `သက္ႏွင့္ရခုိင္၊ ႏွုိုင္းျပိဳင္ေတာင္သူ၊ ပ်ဴကမး္ယံေယာ၊ ထား၀ယ္ေနွာက၊ မ်ိဳးသတၱ`ဟု မွန္နန္းရာဇ၀င္ၾကီးကို ကိုးကား၍ ေရးသားျပဳစုခဲ့သည္။`ကရင္သဒၵါ ျဖစ္ေပၚလာပံု၊ ကရင္မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားအေၾကာင္း၊ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား၏ ေဒသႏွင့္ ၀ံသ` စသည္တုိ႔ကို `ဇာတ္ပႏၷက္` ရုိက္ႏွက္ျပထားေပသည္။ထုိ႔ျပင္ ကရင္ရာဇ၀င္ဆရာၾကီး ဦးပညာသည္ ယင္းရာဇ၀င္စာအုပ္ကို မည္သို႔မည္ပံု ၾကိဳးပမ္းအားထုတ္၍ ရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ခဲ့ရပံုမ်ားကိုပါ သူ၏ ကရင္ရာဇ၀င္နိဂံုးပိုင္းတြင္ စိတ္၀င္စားဖြယ္ ရုိးသားစြာပင္ ေရးသားထားေလသည္။
ျမန္မာသကၠရာဇ္(၁၂၇၀)ျပည့္ႏွစ္ နတ္ေတာ္လအတြင္း ေမာ္လျမိဳင္(က်ိဳကၡမီ ဒီစၾကိတ္) ေကာ့ကရိတ္ျမိဳ႕သုိ႔ ကြ်နု္ပ္တုိ႔ ေရာက္ခဲ့တဲ့အခါ ငယ္စဥ္က မိတ္ေဆြေဟာင္းမ်ား ျဖစ္ဖူးေသာ ၄င္းေကာ့ကရိတ္ျမိဳ႕ အေရွ႕ေတာင္(၃) မုိင္ခန္႕ေ၀းေသာ အရဒ္ျမိဳ႕ေဟာင္းရြာေက်ာင္း၌ ေနေသာ ရဟန္းသိကၡာ(၂၅) ၀ါရ ဦးနႏၵမာလာ အမည္ရွိေသာ ေက်ာင္းထိုင္ဘုန္းေတာ္ၾကီးက ဖိတ္ေခၚသျဖင့္ အေပါင္းအေဖာ္တုိ႔ႏွင့္တကြ ျမိဳ႕ေဟာင္းရြာေက်ာင္းသို႔ ေရာက္ၾကေလသည္။ဘုန္းေတာ္ၾကီးသည္ ပဲခူးျမိဳ႕ ဇုိုင္းဂႏုိင္းအရပ္တြင္ ရွမ္းလူမ်ိဳးအမိတို႔မွ ေမြးဖြါး၍ ၾကည့္ျမင္တုိင္စမ္းေခ်င္းအရပ္၌ ၾကီးျပင္းလ်က္ အရြယ္သုိ႔ေရာက္ေသာအခါ `ဒြါရ၀ါဒီဂုိဏ္း` တြင္
သာမေဏျပဳ၍ စာေပပရိယတ္ကို သင္ၾကားျခင္း၊ အသက္ျပည့္ေသာအခါ ရဟန္းျပဳ၍ မႏၱေလးသို႔ တက္ေရာက္လ်က္ ဘုရားေဟာ ပိဋကတ္ေတာ္မ်ားကို သင္ၾကားတတ္ေျမာက္ျပီးေနာက္ ေအာက္ျပည္သို႔ ျပန္ၾကြခဲ့သည္။ ဇာတိျဖစ္ေသာ ရွမ္းဒါယကာမ်ား ပင့္ဖိတ္သျဖင့္ ၄င္းျမိဳ႕ေဟာင္းသို႔ေရာက္ရွိ၍ ေက်ာင္းထုိင္အျဖစ္ သီတင္းသံုးေလသည္။
ထုိျမိဳ႕ေဟာင္းရြာေက်ာင္း၌ ကြ်နု္ပ္တုိ႔ေရာက္ၾက၍ ေနာက္ေန႔၌ပင္လွ်င္ ေဒါနေတာင္တန္းၾကီးႏွင့္ ဆက္စပ္လ်က္ရွိေသာ ေတာင္ငယ္တစ္ခုေပၚသို႕ အလုိရွိေသာ ပစၥည္း၀တၳမ်ားကို ရွာေဖြရန္၊ ေဒသႏၱရဗဟုသုတျဖစ္ေစရန္ တက္ၾကေလရာ ေတာင္ေပၚသို႔ေရာက္ေသာအခါ ျမိဳ႕ရုိးက်ံဴးေဟာင္းမ်ားႏွင့္ျပည့္စံုေသာ ျမိဳ႕ေဟာငး္၊ျမိဳ႕ပ်က္ၾကီးတစ္ခုကို ေတြ႕ျမင္ရ၍ ထုိျမိဳ႕ေဟာင္း၏ အေၾကာင္းအရာတုိ႔ကို ေမးျမန္းေသာအခါ ထုိရြာမွ လုိက္ပို႔ၾကသူမ်ားကနွင့္ ေက်ာင္းထုိင္ဘုန္းေတာၾကီးတုိ႔က ေျပာျပသည္မွာ ဤျမိဳ႕ေဟာင္းၾကီးေၾကာင့္ ဤရြာကိုလည္း ´ျမိဳ႕ေဟာင္းရြာ`ဟု ျမန္မာလုိေခၚေၾကာင္း၊
ေရွးအခါက ကရင္လူမ်ိဳးနန္းစံေနထုိင္ဖူးေသာ ကရင္မင္း၏အေၾကာင္းအရာ ရာဇ၀င္မ်ား အေထာက္အထားရွိပါသလားဟု ေမးျမန္းေသာအခါ ေက်ာင္းဒါယကာၾကီး `ဦးဣႏၵ` ၏ အထံ၌ ပအူ(ပအုိ႔) ေတာင္သူဘာသာျဖင့္ ဤျမိဳ႕ေဟာင္း၏ ရာဇ၀င္ရွိေၾကာင္းကို ေျပာျပသျဖင့္ ေတာင္ေပၚျမိဳ႕ေဟာင္းမွ ဆင္းၾက၍ေက်ာင္းဒါယကာၾကီး ဦးဣႏၵထံ သို႔ သြားေရာက္ေမးျမန္းေလရာ ရွမ္းျပည္ `မုိင္းခုိင္း` ျမိဳ႕မွလုပ္ေသာ စကၠဴအျဖဴေပၚတြင္ မွင္နက္ျဖင့္ ပအူ(ပအုိ႕)ေတာင္သူဘာသာ အကၡရာစာျဖင့္ ေရးသားထားေသာ အလ်ားအရွည္ေပ တစ္ေတာင္ခန္႕၊ အနံ(၁၄) လက္မခန္႕၊ စာရြက္ေရ (၁၉)ရြက္ကို ဖ်င္ထည္ျဖင့္ မ်က္ႏွာဖံုးျပဳလ်က္ လိပ္ထားေသာကရင္ရာဇ၀င္ကို ျပသေလသည္။
၎ကရင္ရာဇ၀င္သည္ ႏွစ္(၂၀)ခန္႔ အသံုးမျပဳဘဲ ရွိခဲ့ရာ (၁၂၈၈)ခုႏွစ္ေလာက္မွ ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔သည္ နုိးၾကားထၾကြ ရွိလာသျဖင့္ ကရင္ရာဇ၀င္အလုိရွိေၾကာင္း သိရွိရ၍ ယခုအခါ ေမာ္လျမိဴင္ျမိဳ႕ ၾကံခင္းေက်ာင္းတြင္ ဂဏ၀ါစကပဌမစာခ် ဘုန္းေတာ္ၾကီး ကရင္လူမ်ိဳး ဦးဥတၱမက ေမးျမန္းျပန္သျဖင့္ (၁၂၇၀)ျပည့္ႏွစ္က ကူးယူရရွိေသာ ကရင္ရာဇ၀င္ရွိဖူးေၾကာင္းေျပာျပ၍ ဘုန္းေတာ္ၾကီးက တုိက္တြန္းသျဖင့္ ၎ဘုန္းေတာ္ၾကီး၏ သမဂၢျဖစ္ေသာ ကရင္လူမ်ိဳးဆရာေတာ္ ေနာင္တမန္ဘုန္းေတာ္ၾကီး၊ ျမပတုိင္ဘုန္းေတာ္ၾကီး၊ ေရပူဘုန္းေတာ္ၾကီး၊ ေနာင္လံုနယ္ ျမေပဘုန္းေတာ္ၾကီး၊ ဒံုရင္း ျမိဳ႕ေဟာင္းေနရာ ရြာေက်ာင္းဘုန္းေတာ္ၾကီး စေသာ ကရင္လူမ်ိဳးဆရာေတာ္ၾကီးမ်ားက ေလွ်ာက္ထားတုိင္ပင္၍ ထုိကရင္ရာဇ၀င္က်မ္းေဟာင္းကို ျပဳစုလ်က္ ေရးသားလိုက္ေပသည္။ ယင္းသို႔ျဖင့္ ကရင္ရာဇ၀င္ဆရာၾကီး ဦးပညာသည္ ကရင္ရာဇ၀င္စာအုပ္ကို အျပီးသတ္ တုိင္ဆုိင္ညွိႏွဳိင္း ျဖည့္စြက္ကာ အျပီးသတ္ ကရင္ရာဇ၀င္စာအုပ္ျဖစ္ေလသည္။ ထုိသ္ုိ႔ေရးသားရာ၌ ကိုးကားအေထာက္အကူျပဳသည့္ စာအုပ္ အေရအတြက္ေပါင္းမွာ (၂၀)ေက်ာ္မွ် ရွိေလသည္။
စာေရးဆရာ ေမာင္စင္ၾကယ္ ေရးသားထားေသာ ျမန္မာျပည္ခ်စ္ ကရင္အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္မ်ား စာအုပ္မွ
ေကာက္နွဳတ္ေဖာ္ျပပါသည္။
Monday, November 30, 2009
ကရင္အမ်ိဳးသားအလံေတာ္ႏွင့္ အမ်ိဳးသားစည္းလုံးညီညြတ္ေရး

ကရင္အမ်ဳိးသား အလံေတာ္ဟာ နက္ရိွင္းေသာ အဓိပၸါယ္ရွိျပီး ၾကီးမားေသာေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ႏွင့္ရည္မွန္း ခ်က္မ်ားလည္းရွိပါတယ္။ အလံဆိုသည္မွာ အဖြဲ႔အ စည္း၏ကိုယ္စား၊ လူမ်ိဳးတမ်ဳိး၏အသက္ကို ကိုယ္စား ျပဳျခင္းသေကၤတ အမွတ္အသား တစ္ခုလည္းျဖစ္ပါ တယ္။ ကရင္လူမ်ိဳးတို႔အတြက္ မရွိမျဖစ္ အလြန္အေရး ၾကီးလွတဲ့အမွတ္အသားတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ကရင္ အမ်ိဳးသားအလံေတာ္ဟာ အျခားလူမ်ဳိးတို႔က၊ အသိ အမွတ္ျပဳတာကို ကရင္အမိ်ဳးသားေတြက ဂုဏ္ယူစရာျဖစ္ရပါတယ္။
(၁၈၈၁)ခုႏွစ္တြင္ ေဒါက္တာတီသံျပာဟာ ကရင္အမ်ဳိးသားအဖြဲ႔တစ္ဖြဲကို တည္ေထာင္ဖြဲ႔စည္းခဲ့ျပီး ၄င္းအဖြဲမွာ သူက ကရင္အမ်ဳိးသားအဖြဲ႔၏ ပထမဦးဆုံးေသာ သဘာပတိျဖစ္ပါတယ္။ ေဒါက္တာတီသံျပာ သဘာပတိျဖစ္ျပီးတဲ့ေနာက္ (၁၉၃ဝႏွင့္ ၄ဝ)ခုႏွစ္ၾကားမွာ သာယာဝတီျမိဳေနဆရာစံေဘာ္က၊ ကရင္အမ်ိဳးသားအဖြဲ႔ သဘာပတိတာဝန္အျဖစ္ ထမ္း ေဆာင္ခဲ့ပါတယ္။ ဆရာစံေဘာ္က၊ ကရင္အမ်ိဳးသားအဖြဲ႔ သဘာပတိတာဝန္ ထမ္းေဆာင္တဲ့အခ်ိန္မွာဘဲ လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝးထဲမွာ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးေန႔၊ ကရင္အလံ၊ ကရင္အမ်ိဳးသားသီခ်င္း၊ ေပၚေပါက္လာဖို႔အတြက္ ကရင္ေခါင္း ေဆာင္ႀကီးမ်ားနဲ႔အတူ လြတ္ေတာ္အစည္းအေဝးမွာ ဤအခြင့္အေရးမ်ား ေပၚေပါက္လာရန္အတြက္ တညီတညြတ္ တည္းတုိက္ပြဲဝင္ေတာင္း ဆုိခဲ့ၾကပါတယ္။ ကရင္အစည္းအရုံး Karen National Association ျဖင့္ေခၚေဝၚခဲ့ပါတယ္။ ကရင္လူ မ်ိဳးမ်ားအားလုံး ဒီအဖြဲ႔ထဲမွာ အတူတကြ ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ေနထိုင္ခဲ့ၾကပါတယ္။
ေခါင္းေဆာင္ႀကီးတို႔ရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္က ကရင္အမ်ိဳးသားမ်ားဟာ မိမိတိုအလံေတာ္ရွိ လာရန္အတြက္ လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝးထဲမွာ(၁၉၃၅)ခုႏွစ္ကရင္တမ်ိဳးသားလံုးနဲ႔ ထိုက္တန္တဲ့ကရင့္အလံေတာ္ကိစၥကို တင္သြင္းျပီးမဲခြဲဆုံးျဖတ္ ခ့ဲၾကပါတယ္။
အစည္းအေဝးျပီးတာနဲ႔တျပိဳင္တည္း ကရင္အလံပံုစံကို ျပိဳင္ပြဲတစ္ရပ္အေနျဖစ္ အျပိဳင္အဆိုင္ေရးဆြဲၾကရန္ ေၾကညာစာမ်ားႏွင့္ သတင္းစာထဲမွာပါ ထည့္သြင္း ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကရင္အလံပုံစံေရးဆြဲၾကရန္ ေတာင္းဆိုေဆာ္ၾသပန္ ၾကားလုိက္တယ္။ ျပိဳင္ပြဲဆုကိုလည္း ထိုက္ထိုက္တန္တန္ေပးမယ္လို႔ ေၾကညာ ခ်က္ထဲမွာ ထည့္သြင္းေဖၚျပထားပါေသးတယ္။
ဤပန္ၾကားခ်က္ဟာ မၾကာခင္အေတာအတြင္းထဲမွာပဲ ျပည္တြင္းမွာေနထိုင္ၾကတဲ့ ကရင္လူမ်ိဳးအမ်ားအျပား အလံေတာ္ပုံစံအခုတစ္ရာေက်ာ္ တင္ပို႔လာခဲ့ၾကပါတယ္။ ထိုအလံေတာ္ပံုစံအခုတစ္ရာေက်ာ္အနက္ အလံပုံစံ(၁၂)ခုကို ေရြးခ်ယ္သတ္မွတ္ၿပီး အလံ(၁၂)ခုထဲမွာ (၃)ခုထပ္မံေရြးခ်ယ္လိုက္ျပန္ပါတယ္။ ေရြးခ်ယ္ခံရတဲ့အလံ (၃)ခုမွာ အလံပုံစံေရးဆြဲတဲ့သူ ပထမဆုရရွိတဲ့ (မန္းဘခင္) (ဘီေအ) ကရင္အမိ်ဳး သားအဖြဲ႔ကစာေရးဆရာတစ္ဦးလည္းျဖစ္ပါတယ္။
သူတီထြင္တဲ့အလံေတာ္ဟာ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားတိုရဲ႕အျမတ္တႏိုးထားေသာ ဖါးစည္တစ္လုံး ပါရွိပါတယ္။ သူကဖားစည္ရဲ႕ အဓိပၸါယ္ကိုေဖၚျပရာမွာ (က)ေရွးေခတ္ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားရဲ့အိမ္တိုင္းမွာ ဖါးစည္ကိုလက္နက္သဖြယ္ေဆာင္ ထားၾကပါ တယ္။ (ခ)ကရင္လူမ်ိဳး မ်ားဟာ ဖါးစည္ကိုအသက္သမွ်ရိုေသ တန္ဖိုးထားၾကပါတယ္။ သက္ရွိေသာအရာတစ္ခုအျဖစ္ သတ္မွတ္ထားတာ ေၾကာင့္ ဖါးစည္တစ္လုံးလိုမေခၚဆိုဘဲ ဖားစည္တစ္ခုအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳ ေခၚဆိုခဲ့ပါတယ္။
ဒုတိယဆုရရွိခဲ့တဲ့ ေတာင္ငူကဆရာမိုးလိုရဲ႕ ေရးဆြဲေသာအလံ အဓိပၸါယ္ေဖၚျပခ်က္မွာ တက္သစ္စေနဝန္းအမွတ္အသား တစ္ခုျဖစ္တယ္။ သူ၏ေဖၚျပခ်က္မွာ (က)တက္သစ္စေနဝန္းဟာ ေန၏အလင္းေရာင္ကို ကမၻာေပၚရွိကရင္လူမ်ိဳးမ်ားတို႔ရဲ႔ တိုးတက္ ထြန္းလင္းေတာက္ပေစရန္ ျဖစ္ပါတယ္။ (ခ)ေနေရာင္ျခည္ဟာ ေၾကာက္စိတ္ကိုဖယ္ရွားျခင္းျဖစ္တယ္။ ဥပမာ အိမ္ေထာင္တစ္ခုအတြင္းမွာ အိမ္သူအိမ္သား တစ္ေယာက္ကေနမေကာင္းဖ်ားနာေနလွ်င္ အျခားေသာအိမ္သား တစ္ဦးဦးကလူနာသည္အတြက္ စိုးရိမ္ေၾကာက္ၾကေနသည့္အတြက္ မိုးျမန္ျမန္လင္းေစခ်င္ပါတယ္။ ညဘက္ေမွာင္ ခ်ိန္ေရာက္လွ်င္ ေၾကာက္စိတ္ေတြ ခံစားေနရသည့္အတြက္ နံနက္ေနရဲ႕အလင္းေရာင္ေပၚလာတဲ့အခါ ေၾကာက္စိတ္ ကို ဖယ္ရွားေစပါ တယ္။ (ဂ)ေနရဲ႕အလင္းေရာင္ဟာ ကမၻာေပၚမွာရွိတဲ့ သက္ရွိအရာဝတၳဳမ်ားအားလုံး အသက္ရွင္ျခင္းကို ေပးစြမ္းႏိူင္တယ္။ ကမၻာေပၚရွိ လူသားမ်ားအားလုံးလည္း ေနေရာင္ျခည္အားကို လိုသလိုအသုံးျပဳခဲ့ႀကပါတယ္။ ဆရာဝန္မ်ားကလည္း လူနာကို ေနလွမ္းျပီး က်န္းမာေစသလို ေနေရာင္ျခည္ရဲ့အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားလည္း ရရွိပါတယ္။
တတိယဆုရရွိတဲ့ ေဒါက္တာဘေစာေဒြးေရးဆြဲတဲ့ ကရင္အလံေတာ္ပံုစံမွာ ဆင္ျဖဴေတာ္ အရုပ္အမွတ္အသားျပဳခဲ့ ပါတယ္။ ဖားစည္ရဲ့အေပၚမွာလည္း ဆင္အရုပ္ပါရွိေနပါတယ္သူရဲ႕အဓိပၸါယ္ေဖၚျပခ်က္မွာ ဆင္ျဖဴေတာ္ဟာတန္ဘိုးရွိျပီး ျမင့္ျမတ္တဲ့ ရာတနာတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။
ကရင္အစည္းအရုံးအတြင္းေရးမွဴး မန္းဘခင္ဦးေဆာင္ျပီးေတာ့ ကရင္အလံ(၃) ခုေပါင္းကာ တစ္ခုတည္းအတည္ျပဳျပီး ကရင္အမ်ဳိးသားအဖြဲ႔ထံသို‹တင္သြင္းခဲ့ပါတယ္။ ၄င္းေနာက္ ကရင္အမ်ဳိးအဖြဲ႔က ဤအလံေတာ္ကို အတည္ျပဳခဲ့သည္။ ကရင္အလံေတာ္မွာ အေရာင္(၃)မ်ဳိးရွိပါတယ္။ အနီ၊အျဖဴ၊ အျပာ ေရာင္ႏွင့္ ေနျဖာေရာင္ျခည္(၉)ခုလည္းပါဝင္ ခဲ့ပါတယ္။ ကရင္အလံေတာ္(၃) ခုကို ေပါင္းစည္းခဲ့တဲ့ မန္းဘခင္က ကရင္အလံေတာ္ရဲ့အဓိပၸါယ္ေဖၚျပရာမွာ
(က) အနီေရာင္ဆိုသည္မွာ- ရဲရင့္ျပတ္သားျခင္းသတၱိရွိျခင္း၊ ဇြဲေကာင္းျခင္း။
(ခ) အျဖဴေရာင္ရဲ့ဓိပၸါယ္မွာ - ျဖဴစင္ျခင္းႏွင့္သန္႔ရွင္းစင္ၾကယ္ျခင္း။
(ဂ) အျပာေရာင္ရဲ့အဓိပၸါယ္မွာ - ေျဖာင့္မတ္တည္ၾကည္ျခင္းႏွင့္ ျငိမ္းခ်မ္းသာယာျခင္းတို႔ျဖစ္ပါတယ္။
(ဃ) တက္သစ္စေနဝန္း၏ေနေရာင္ျခည္(၉)ခုမွာ- ကရင္လူမ်ိဳးတ႔ုိရဲ႕ ေနရပ္ဌာနီကို ေဖၚျပျခင္း၊ ဘဝတုိးတက္မႈႏွင့္ သာယာၿငိမ္းခ်မ္းမူျဖစ္ပါတယ္။
(င) ဖားစည္၏အဓိပၸါယ္မွာ – စည္းလုံးညီညြတ္မွဳအမွတ္အသားႏွင့္ ရုိးရာယဥ္ေက်းမူ ၊ တန္ဖုိးရွိ ေသာပုိင္ဆုိင္မူတုိ႔ျဖစ္ပါ တယ္။
ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးေန႔ က်င္းပတဲ့ႏွစ္တႏွစ္တည္း ျမန္မာသကၠရာဇ္(၁၂၉၉) ခရစ္သကၠရာဇ္ (၁၉၃၈)ခုႏွစ္ကရင္သကၠရာဇ္ (၂၆၇၇)ခုႏွစ္မွာ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးပထမဦးစြာ က်င္းပခဲ့သည့္ေန႔မွာ ကရင္အမ်ိဳးသားအလံေတာ္ကုိ ၄င္းႏွစ္သစ္ကူးေန႔ မွာပဲ အလံတုိင္ေပၚသုိ႔ လႊင့္ထူခဲ့ၿပီး ကရင္အမ်ဳိးသားမ်ားတုိ႔က စည္းလုံးညီညြတ္စြာ ဦးညြတ္၍ အေလးျပဳခဲ့ၾကပါတယ္။
(၁၉၃၆)ခုႏွစ္မွာ ျဗိတိသွ်တပ္မွ ကရင္စစ္ဘက္ေခါင္းေဆာင္တို႔က၊ ကရင္အမ်ဳိးသားအလံေပၚတြင္ရွိေသာ ဖားစည္၏ ေအာက္မွာကဒိုးႏွစ္ခုအထိမ္းအမွတ္ ထပ္မံျဖည့္စြက္ခဲ့ပါတယ္။ ဤသေကၤတ အမွတ္အသားပါေသာ အလံကို အဂၤလိပ္ အစိုးရထံတရားဝင္ တင္ျပခဲ့ပါတယ္။ ကရင့္အမ်ဳိးသားအလံဟာ (၁၉၄၉)ခုႏွစ္ဇႏၷဝါရီလ(၃၁)ရက္ေန႔မွာ ကရင့္လက္နက္ ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး ေပၚေပါက္လာတဲ့အခါမွာ ေတာတြင္းကရင့္လက္နက္ကုိင္အလံဟု (ဖဆပလ) အစိုးရအဖြဲ႔ထဲမွ အခ်ဳိ႔ လူေတြကစြပ္စြဲေျပာဆုိၾကၿပီး ကရင္အမ်ိဳးသားအလံကို အစိုးရက သုံးစဲြခြင့္မျပဳေတာ့ပါ။ သုိ႔ေသာ္လက္နက္ကိုင္ေတာ္ လွန္ေရးမလုပ္ေသာ ကရင္အမ်ဳိးသားအဖြဲ႔ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ၾကေသာဆရာသာထို–ဆရာမန္းဂ်ိမ္းထြန္းေအာင္ ကရင္ လူႀကီးေစာဘဲေလတို႔က၊ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးကို ရန္ကုန္ျမိဳ႕မွာ က်င္းပျပဳလုပ္တဲ့အခါမွာ ကရင္အလံေတာ္ကိုရဲရဲဝ့ံဝံ့ ျပန္ လည္၍ လႊင့္ထူခဲ့ပါတယ္။
(၁၉၆၃)ခုႏွစ္–မူးဆိုးေကာ္ကစာ ေစာဟန္တာသာေမႊးအား ကရင္အလံေတာ္ကို ျဖန္႔ ေဝခဲ့ပါတယ္။ (၁၉၇၁)ခုနွစ္မွာ ေစာစံ ဖိုးသင္လည္းထိုနည္းတူစြာ ကရင္အလံေတာ္ ကိုထုတ္ေဝခဲ့ျပန္ပါတယ္။ ယခုအသုံးျပဳေနေသာအလံဟာ ေရွးေခတ္က၊ကရင္ ေခါင္းေဆာင္ၾကီးမ်ား၏ အားထုတ္ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္မႈတို႔ေႀကာင့္ ဤအလံေတာ္ သည္ နက္ရွဳိင္းေသာအဓိပၸါယ္ရွိျပီး ဂုဏ္က်က္သေရလည္း ျပည့္ဝပါသည္။ ထို႔ ေၾကာင့္ ကရင္အမ်ိဳးသားမ်ားအားလုံး ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာင္လာေနာင္သား ကရင္အမ်ဳိးသားထု တစ္ရပ္လံုးက မိမိတို႔ရရွိထားတဲ့ ဒီအခြင့္အေရးကိုမပေပ်ာက္မဆုံးရွံဳးရေအာင္ ကရင္တုိင္းမွာ ထိမ္းသိမ္းကာကြယ္ရန္ တာဝန္ရွိပါတယ္။
ယခုမ်က္ေမွာက္ကာလမွာ ေတာင္ေပၚေဒသေျမျပန္႔ေဒသႏွင္႔ ေရေျမရပ္ျခားေနထိုင္ ၍ျပန္႔ က်ဲေနၾကေသာကရင္လူမ်ဳိးတို႔ဟာ ဘာသာအယူအဆ ကြဲျပားျခားနားေသာ္လည္း ရုိးရာပြဲေတာ္မ်ားျဖစ္သည့္ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူး၊ ဝါေခါင္လျပည္႔ ခ်ည္ျဖဴ ဖြဲ႔ပြဲ၊ ႏွစ္ဦးေကာက္သစ္စားပြဲ၊ အစည္းအေဝးပြဲ၊ ယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္ စသျဖင့္ က်င္းပျပဳလုပ္သည့္အခါတုိင္း အမ်ဳိးသား အလေတာ္ကို လႊင့္ထူခဲ့ၾကပါတယ္။
အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ကရင္လူမ်ိဳးတို႔၏ယခုမ်က္ေမွာက္ကာလမွာ တစုတရုံးတည္း အတူတကြ ေနထိုင္ခြင့္မရခဲ့ပါ သို႔ေသာ္ ကရင္အမ်ိဳးသားရဲ႕အလံေတာ္ေအာက္မွာ စိတ္ဝမ္းကြဲျပားမွဳမရွိတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ ရပ္နီးရပ္ေဝး ဘာသာ အယူအဆ ကြဲျပားျခားနားမွဳရွိေသာ္လည္း ဒီဇင္ဘာလ(၁၆)ရက္ေန႔မွ က်ေရာက္မည့္(၇၂)ၾကိမ္ေျမာက္ ကရင္ႏွစ္သစ္ ကူးေန႔မွာ တစ္ခုတည္းေသာ အမ်ိဳးသားအလံေတာ္ေအာက္မွာ စည္းလံုးညီညြတ္ျခင္း ဖြ႔ံျဖိဳးတိုးတက္ျခင္း ၾကြယ္ဝခ်မ္း သာျခင္း၊ ျငိမ္းခ်မ္းသာယာေသာဘဝကို ေမွ်ာ္မွန္းၾကပါတယ္။
ထို႔ေၾကာင့္ ကရင္အမိ်ဳးသားအလံဟာ အေရးၾကီးေသာ အမွတ္အသားတစ္ခု ျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ ကြဲျပားျပန္႔က်ဲေနေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကို အလံေတာ္က စုစည္းညီညြတ္ေစျပီး အင္အားျဖစ္ေစပါတယ္။ ထိုအင္အားမွတစ္ဆင့္ ရုန္းကန္မႈ အျဖင့္သို႔ ေရာက္ရွိကာ လြတ္ေျမာက္ေသာဘဝသို႔ ေရာက္ရွိမည္ျဖစ္ပါတယ္။
ဝင္းေရာ္ ေစာထဲေန
Saturday, November 28, 2009
ကရင္၏ မူလဇာစ္ျမစ္ (၃)

ျမစ္ႏွစ္မႊာ ျမစ္၀ွမ္းေဒသ၏ ထူးျခားခ်က္မွာ သမိုင္း သုေတသီႏွင့္ ပညာရွင္အမ်ားက လူမ်ိဳးေပါင္းစံုတို႔၏ ယဥ္ေက်းမႈ စတင္ရာေဒသ Cradle of Civilization ႏွင့္ လူမ်ိဳးေပါင္းစံုတို႔၏ ေျမပံု Dust heap of the nations ဟု အသိအမွတ္ျပဳ ထားေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ (Lands and peoples vol III, The grower society) page 217, In the garden of Eden, Mesopotamia, … has been called the Cradle of cilivation “because here the humen race is thought to have had its beginning and it has also been formed the dust heap of the nations” because the ruins of mighty empires or ancient times are buried under its sunbaked soil.)
ကမၻာဦးက်မ္းတြင္လည္း လူကိုစတင္ရာ “ဧဒင္ဥယ်ာဥ္” ဆိုသည္မွာလည္း ဤေဒသကို ေဖာ္ညႊန္းလွ်က္ ရွိသည္။
အထက္တေနရာတြင္ ေဖာ္ျပထားသကဲ့သို႔ ဆီးမိုက္၊ ဟန္းမိုက္၊ အာရိယန္ စသည့္ အသားျဖဴ လူမ်ိဳးတို႔သည္ ဤေဒသႏွင့္ ဤပတ္၀န္းက်င္တြင္ပင္ ေပၚေပါက္လာခဲ့သည္။ ထိုနည္းတူ အတည္တက် ေနထိုင္ၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေမြးျမဴေရးကို လုပ္ကိုင္ၾကေသာ ယဥ္ေက်းသည့္ မြန္ဂို အသား၀ါ လူမ်ိဳးႏြယ္မ်ားကိုလည္း ဤေဒသတြင္ပင္ ေတြ႕ရသည္။ (Pratical knowledge for all by Sir John Hammerton, page 67, The begeinning of history, 1st column, While on the lower Euphreates there are another group doscribed as Mongolian.)
ထူးျခားသည္မွာ ဤမြန္ဂို လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ယူဖေရးတီးျမစ္၏ ေအာက္ျမစ္၀ပိုင္း (Lower euperates) တြင္ အေျခခ်ျခင္း ျဖစ္သည္။ ျမစ္ညွာပိုင္းႏွင့္ ျမစ္၀ပိုင္းကို ႏႈိင္းယွဥ္ၾကည့္ပါက ျမစ္၀ပိုင္းသည္ ႏႈန္းေျမမ်ားရွိ၍ ေျမၾသဇာ ေကာင္းသျဖင့္ စိုက္ပ်ိဳးေမြးျမဴေရး ပို၍ ေအာင္ျမင္မည္သာ ျဖစ္သည္။ ေျမၾသဇာ ေကာင္းေသာ ေနရာကို ေနရာယူထားျခင္းသည္ အျခားသူမ်ားထက္ ေစာစြာေရာက္ရွိျခင္း (သို႔) အျခားသူမ်ားထက္ အင္အားေကာင္းျခင္းဟု အဓိပၸါယ္ ယူရန္ရွိသည္။ ထိုေနရာတြင္ အေျခခ်ေသာ မြန္ဂို အသား၀ါမ်ားသည္ မလြဲမေသြ ယဥ္ေက်းလာရမည္သာ ျဖစ္သည္။
ေရွးေရွးအခါက အာရွအလယ္ပိုင္း စတက္ (Steppeg) ျမက္ခင္းက်ယ္ တျပင္တခြင္တြင္ သြားလာေနထိုင္ေသာ မြန္ဂိုအႏြယ္သည္ ျမစ္ႏွစ္မႊာ ျမစ္၀ွမ္းေဒသသို႔ ယဥ္ေက်းလာ၍ ေရာက္လာျခင္း မဟုတ္ဘဲ ေရာက္လာၿပီးမွ ယဥ္ေက်းသူမ်ား ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ တိရိစၧာန္မ်ားကို အာရွတိုက္ အလယ္ပိုင္းတြင္ ေမြးျမဴခဲ့ၾကမည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း အတည္တက် မေနခဲ့သျဖင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရးလည္း လုပ္ႏိုင္ခဲ့မည္ မဟုတ္ေပ။ ယခုမူ ယူဖေရးတီး၏ ျမစ္၀ပိုင္း ေျမၾသဇာ အေကာင္းဆံုး ေနရာသို႔ ေရာက္ရွိလာၿပီးျဖစ္၍ ယဥ္ေက်းမႈသည္လည္း တိုးတက္လာရမည္မွာ ဓမၼတာပင္ ျဖစ္သည္။
မြန္ဂို လူမ်ိဳးတြင္ မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားကို ေလ့လာေသာအခါ …
၁။ တာတာ (Tartar)
၂။ ေနမဲန္ (Naimans)
၃။ ခါဂစ္ (Kirghiz)
၄။ ၀ီဂူး၀ါး (Uighurs)
၅။ ဟန္း (Huns)
၆။ ကစ္ပ္ကက္ (Kipchaks)
၇။ ကေရ (Karaits) စသျဖင့္ သိရသည္။
ဤမြန္ဂိုအႏြယ္မ်ားထဲတြင္ ကရင္၏ အမည္ႏွင့္တူေသာ ကေရ (Karaits) ျဖစ္ပါသည္။ ကရင္သည္ မြန္ဂို အႏြယ္၀င္ ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ ကရင္သည္ မ်ိဳးႏြယ္စုႀကီး တစု ျဖစ္ေၾကာင္းကို အေရွ႕ေတာင္ အာရွတြင္ရွိေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၌ ပ်ံ႕႔ေနေသာ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ လူဦးေရကို ၾကည့္ျခင္းျဖင့္ သိႏိုင္သည္။ ကရင္လူမ်ိဳးသည္ လာအို၊ ကေမၻာဒီးယား၊ ထိုင္း စေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၌ အမ်ားအျပား ရွိၾကသည္။
ကရင္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္း၌လည္း လူနည္းစု မဟုတ္ဘဲ လူမ်ားစု ျဖစ္ပါသည္။ လူနည္းစုဟု သတ္မွတ္ခံရျခင္းမွာ ကရင္မ်ိဳးႏြယ္ခြဲမ်ား ဥပမာ - ပေဒါင္၊ ကရင္နီ၊ ပအို၀့္၊ ယင္းျဖဴ၊ ယင္းနက္၊ ယင္းၾကား၊ လားဟူ စသည့္ ကရင္မ်ိဳးႏြယ္ခြဲမ်ားကို ထည့္မေပါင္းဘဲ ခြဲထားေသာေၾကာင့္ နည္းေနရျခင္း ျဖစ္ပါသည္။
မြန္ဂို အႏြယ္မ်ားကို တႏြယ္စီ ေလ့လာပါက …
၁။ တာတာ သည္ ဂ်င္ဂစ္ခန္၊ ကူဗလိုင္ခန္ႏွင့္ ေနာက္လိုက္ေနာက္ပါမ်ား ျဖစ္ၾကၿပီး ယခု တ႐ုတ္ျပည္မတြင္ တ႐ုတ္လူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ေရာေႏွာသြားသည္။
၂။ ေနမဲန္ သည္ အာရွ အလယ္ပိုင္း၌ ရွိသည္။ (History of the world by Weech, 2nd edition, page 285)
၃။ ခါဂစ္ သည္ ဆိုဗီယက္ ျပည္ေထာင္စု တာကစ္စတန္နယ္တြင္ ရွိသည္။ (Lands and peoples, vol 3, page 169)
၄။ ၀ီဂူး၀ါး သည္ တ႐ုတ္ျပည္ တိအန္ရွန္ ေတာင္တန္း ၀န္းက်င္တြင္ ရွိသည္။ (China pictorial 4/1985, page 12)
၅။ ဟန္း သည္ ယခု ဟန္ေဂရီ ႏိုင္ငံ၌ ေနထိုင္လွ်က္ ရွိသည္။ (ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္း အတြဲ ၁၄၊ က ၄၉ - ၅၁ - ၆၅)
၆။ ကစ္ပ္ကက္ သည္ ဆိုဗီယက္ ျပည္ေထာင္စု ေကာ့ေကးရွ ေတာင္တန္းႏွင့္ ကပ္စပီယံ ပင္လယ္၀န္းက်င္တြင္ ပ်ံ႔ႏွံ႔ေနသည္ဟု ယူဆရသည္။ (History of the world by Weech, 2nd edition, page 286)
၇။ ကေရ။ မာကိုပိုလုိ ခရီးသြားမွတ္တမ္း (The travels of Marcopolo, edited by Thomas Wright, MA. FRS.) (ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ စာၾကည့္တိုက္) အခန္း ၃၉ - တ - ၂၃၄ တြင္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ယူနန္နယ္၌ ေနထိုင္ေၾကာင္း၊ နယ္ႀကီး ၇ နယ္ခြဲ၍ အုပ္ခ်ဳပ္ရေၾကာင္း၊ ၿမိဳ႕ေတာ္မွာ ယာခ်ိ (Yachi) ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ကရင္၏ အမည္ကိုလည္း ကေရရင္ (Karaian - Karaianer) ဟု ေရးသားထားသည္ကို ေတြ႕ရသည္။ Judson of Burma by Professor B.R. Fearn စာ ၇၉ တြင္လည္း ကရင္၏ အမည္ကို ကေရရင္ ဟု ေရးသား ေဖာ္ျပ ထားသည္ကို ေတြ႕ရသည္။ ၎ျပင္ Professor Fearn ကဲ့သို႔ လည္းေကာင္း၊ မာကိုပိုလို မွတ္တမ္းကဲ့သို႔ လည္းေကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ ယိုးဒယားႏိုင္ငံမ်ားရွိ ကရင္မ်ားကို သီအုိဒို စတင္း (Theodore Stern) က ကေရရန္နယ္ (Carianners) ဟု ေဖာ္ျပထားသည္ (Pwo Karen by James W. Hamilton, VII)။
ထို႔ေၾကာင့္ မြန္ဂို အႏြယ္မွ ကေရ သည္ အာရွ အေရွ႕ ေတာင္ပိုင္းသို႔ ပ်ံ႔ႏွံ႔၀င္ေရာက္လာေသာ ကရင္ Karen မ်ားသာ ျဖစ္ႏိုင္သည္။ ၎ျပင္ ကေရ မွ ကရင္ သို႔ အသံလွယ္သြားျခင္းသည္ မထူးဆန္းေသာ ကိစၥသာ ျဖစ္သည္။ ဥပမာအားျဖင့္ ပ်ဴဂါမ ေခၚ ပ်ဴရြာသည္ ယခုအခါ ပုဂံသို႔ ေျပာင္းလဲသြားခဲ့သည္ (အေျချပဳ ျမန္မာ့ ႏိုင္ငံေရးသမိုင္း၊ တြဲ (၁)၊ စာ ၁၈၄၊ ဒို႔ေက်ာင္းသား (အထူး) ၁၉၈၃ ခု၊ ဇန္န၀ါရီလ၊ စာ ၂၃၊ Jers – Vol VIII, part 1, Oct, 1975, p 59)။
ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္။
ကရင္အမ်ိဳးသားႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ က်င္းပေရး ဗဟိုေကာ္မတီ (မဟာရန္ကုန္) ၏ နံရံကပ္စာေစာင္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ သုေတသန စာတမ္းတခုကို ျပန္လည္ ေဖာ္ျပျခင္း ျဖစ္ပါသည္။
ကရင္၏ မူလဇာစ္ျမစ္ အပိုင္း (၁) ကို ဖတ္႐ႈလိုပါက …
ကရင္၏ မူလဇာစ္ျမစ္ အပိုင္း (၂) ကို ဖတ္႐ႈလိုပါက …
Saturday, November 14, 2009
ကရင္လူငယ္ ႏွင့္ ခန္းဆက္တာ၀န္

ကရင္
ပီျပင္စြာပင္ ေခၚေစခ်င္။
ကရင္ဆိုတာ
ေအးခ်မ္းစြာျဖင္႔ လယ္ယာကိုင္းမ်ား။
လုပ္ကိုင္စားျပီး စိတ္ထားျဖဴလြင္
လြန္သန္႔စင္၏။
ကရင္ဆုိတာ
ရုိးသားစြာျဖင္႔ မွန္တာကိုလုပ္
ဟုတ္တာကိုေျပာ သေဘာလဲမွန္
ေကာက္က်စ္ဥာဏ္ေတြ မရွိေပလဲ
ရဲရင္႔သတၱိ အျပည္႔ရွိ။
ကရင္ဆုိတာ
ျမတ္ႏုိးစြာျဖင့္ ဘာသာစကား
ရုိးရာမ်ားႏွင္႔ ကရင္႔ဓေလ႔
ထိန္းသိမ္းေမြ႔ခဲ႔ မေမ႔မေပ်ာက္
စဥ္ေစာင္႔ေရွာက္၏။
ကရင္ဆုိတာ
ယုံၾကည္စြာျဖင္႔ ဘာသာမႈမ်ား
အေလးထားျပီး ဘုိးဘြားစဥ္ဆက္
ေရွးလက္ထက္မွ ယေန႔ထိတုိင္
မယိမ္းယိုင္္ပဲ ခုိင္ခုိင္ျမဲ၏။
ကရင္လူငယ္
အုိ ေမာင္မယ္တို႔ ဒို႔ဘိုးဒို႔ဘြား
ေရွးလူမ်ားႏွင္႔ စာေပစကား
ဓေလ႔မ်ားကို မွတ္သားနာယူ
ေနာင္လာလူတြက္ မႈေဟာင္မၾကဥ္
မႈသစ္ထြင္၍ ကရင္မ်ဳိးဂုဏ္
အလုံးစုံကို သင္းထုံေအးျမ
ျမဲေမႊးရေအာင္ အမ်ဳိးခ်စ္တတ္
စိတ္ဓာတ္ေလးမ်ား ထားတတ္ၾကျပီး
မေပ်ာက္မပ်က္ ထိန္းသိမ္းလ်က္ႏွင္႔
ခန္းဆက္တာ၀န္ ေက်ေစခ်င္။
ေက်ာ္ေတဇ (လွဳိင္းဘြဲ႔)
Saturday, November 7, 2009
ဆရာဟူသည္
ဆရာဟူသည္
“ဆရာ“ဟူသည္ ေနာင္တစ္ေခတ္တြင္ တုိင္းျပည္၏ သမုိင္းေပးတာ၀န္ကို ပခံုးေျပာင္းကာ တာ၀န္ယူၾက မည့္ တုိင္းျပည္၏ ရင္ႏွစ္သည္းခ်ာ သားေကာင္းရတနာမ်ားကို ပံုသြင္းကာ ေမြးထုတ္ေပးၾကမည့္ မႏုႆ ပန္းပုဆရာမ်ားပင္ ျဖစ္သည္။ ငယ္ရြယ္သူ တပည့္မ်ားကို လုိခ်င္သည့္ပံုေပးေအာင္ ဆရာမ်ားက ပံုသြင္ၾကရမည္ ျဖစ္ေပသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဆရာမ်ား၏ အခနး္က႑သည္ အလြန္အေရးၾကီးလွေပသည္။
မည္သည့္အတတ္ပညာမဆုိ “ဆရာ” မရွိဘဲ အလုိလိုတတ္ေျမာက္မလာေပ။ သင္ဆရာ၊ ျမင္ဆရာ။ ၾကားဆရာ ဟူ၍ ရွိေပသည္။ ဆရာက တပည့္တုိ႔ကို ငယ္စဥ္ကစ၍ ၀ိဇၨာသိပၸံစသည့္ ပညာတုိ႔ကို သင္ေပး ျခင္းျဖင့္ ႏုိင္ငံေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ေက်ာင္းဆရာ၊ ဆရာ၀န္၊ စစ္ဗိုလ္၊ အင္ဂ်င္နီယာ စသည္ျဖင့္ ႏုိင္ငံတာ၀န္ကို ထမ္းေဆာင္ႏုိင္ေသာ လုပ္သားေကာင္းမ်ား ျဖစ္လာေပသည္။ သို႔ျဖစ္၍ ဆရာ၏ အလုပ္သည္ မြန္ျမတ္လွေပသည္။
ဆရာဟူသည္ ၀ါသနာ၊ ေစတနာ၊ အနစ္နာ၊ ကရုဏာ စသည့္ နာေလးနာကို လက္ကိုင္ထားျပီးလုပ္ကိုင္မွ ဆရာေကာင္းတစ္ေယာက္ ျဖစ္လာေပမည္။
“ဆရာ” ၏ ဂုဏ္ေက်းဇူးသည္ ၾကီးမားလွေပသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဆရာကို ဘုရးႏွင့္တစ္ဂိုဏ္းတည္း ထားၾကသည္။ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၊ မိဘ၊ ဆရာဟူ၍ အနေႏာၱအနႏၱငါးပါးတြင္ ဆရာသည္လည္း တစ္ပါး အပါအ၀င္ျဖစ္ပါသည္။
တကၠသိုလ္တင္ခ၏ ဆရာဟူေသာ ေ၀ါဟာရေဆာင္းပါးတြင္ ဆရာဟူေသာ ေ၀ါဟာရ ဆင္းသက္ ျဖစ္ ေပၚလာပံုမွာ သင္ၾကီး ဓမၼပါလ္ေက်ာက္စာ စာေၾကာင္းရ (၂) ရတနာကံုထန္ေက်ာက္စာ စာေက်ာင္းေရ ( ၁၅)၊ ငါေပါင္သင္ႏွင့္ ငါမိလဃ္သင္ေက်ာက္စာ စာေၾကာင္းေရ (၆) တုိ႔တြင္ “ၾဆာ” ဆရာဟူ၍လည္း ေကာင္း၊ သကၠတ “အာစာရ” မွ ဆရာ ျဖစ္ေပၚလာပံုမွာ ေဟာရဟန္း သိမ္ေက်ာက္စာ စာေၾကာင္းေရ (၈) ၾကံကိုင္းၾကီးသမီးေက်ာက္စာ စာေၾကာင္းေရ (၁၈) တုိ႔တြင္ “ဆာဂ်ာဆရာ” ဟူ၍လည္းေကာင္း ေတြ႕ရပါသည္။ လက္ရွိ “ဆရာ” ဟူေသာ ေ၀ါဟာရကိုမႈ ျမန္မာသကၠရာဇာ္ ၅၅၉- ခုႏွစ္တြင္ ေရးထိုးခဲ့ ေသာ မဟာကသမေက်ာင္း ေက်ာက္စာ စာေၾကာင္းေရ ၆တြင္ ေတြ႕ျမင္ရေပသည္ဟု ေဖာ္ျပထားပါ သည္။
ဆရာဟူသည္ကား စာတတ္ေအာင္ သင္ေပးရုံ၊ ပညာတတ္ေအာင္သင္ေပးရုံႏွင့္ ဆရာ့တာ၀န္ေက်ပြန္ျပီ ဟု မဆုိႏုိင္ေသးေပ။ ဆရာသည္ တပည့္မ်ားအား လိမၼာယဥ္ေက်းေအာင္ ဆံုးမေပးသူ၊ အတတ္ပညာမ်ားကို တတ္ေျမာက္ ကြ်မး္က်င္ေအာင္ သင္ေပးသူ၊ သင္ေပးရာ၌လည္း ဆရာစားမခ်န္ဘဲ သင္ေပးသူ၊ ေဘးအႏၱရာယ္ကို တားဆီးကာကြယ္ေပးသူ၊ ထုိ႔ျပင္ မိမိထက္ေတာ္ေသာ ဆရာမ်ားထံ တပည့္မ်ားကို အပ္ႏွံ၍ ပညာဆက္လက္သင္ေပးသူ ျဖစ္ရပါမည္။ သို႔မွသာ ဆရာဟူေသာ အဂၤါႏွင့္ ျပည့္စံုသည့္ ဆရာ ျဖစ္ေပမည္မဟုတ္ပါလား။
Wednesday, November 4, 2009
ကရင္လူမ်ိဳး၏ မူလဇာစ္ျမစ္ (၂) ကရင့္ေရးရာ, သမိုင္း, ေဆာင္းပါး။

ကမၻာ့လူမ်ိဳးႏြယ္မ်ား
ကမၻာ့သမိုင္း စတင္ျဖစ္ေပၚမႈ The Beginning of History ကို ျပန္၍ ေလ့လာမည္ ဆိုပါက လူမ်ိဳးႀကီး ၃ မ်ိဳးကို ေတြ႕ရေပမည္။ ၎တို႔မွာ
၁။ အသားမည္း အႏြယ္ Negaroid နီဂရြိဳက္
၂။ အသားျဖဴ အႏြယ္ Europoid ယူ႐ိုပြိဳက္
၃။ အသား၀ါ အႏြယ္ Mongoloid မြန္ဂိုလြိဳက္ တို႔ ျဖစ္ပါသည္။
နီဂရြိဳက္ အႏြယ္၀င္မ်ားမွာ အာဖရိကတိုက္ဖက္သို႔ ပ်ံ႔ႏွံ႔ၿပီး ကင္းယန္း၊ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယန္း၊ ဇင္ဘာေဘြးယန္း စသျဖင့္ အာဖရိက လူမ်ိဳး၊ ႏိုင္ငံမ်ား ျဖစ္ေပၚလာသည္။ အခ်ိဳ႕မွာ ပင္လယ္ သမုဒၵရာကို ျဖတ္၍ အေရွ႕အိႏိၵယ ကြၽန္းစုဘက္ ေတာင္ကြၽန္းမ်ား အထိပင္ ပ်ံ႔လြင့္ ေရာက္ရွိၾကေပသည္။
ယူ႐ိုပြိဳက္ အႏြယ္၀င္မ်ားမွာ အာဖရိကတိုက္ ေျမာက္ပိုင္းႏွင့္ ဥေရာပတိုက္သို႔ ေရာက္ရွိသြားၾကသည္။ ထင္ရွားသည့္ ေရွးဦးမ်ိဳးႏြယ္မ်ားမွာ ဆီးမိုက္၊ ဟန္းမိုက္၊ အာရိယန္ စသည္တို႔ ျဖစ္ၾကသည္။ အာရိယန္မ်ားသည္ အိႏၵိယျပည္သို႔ပင္ ေရာက္ရွိၾကသည္။ ၎ယူ႐ိုပြိဳက္မ်ားကို Compton’s Encyclopedia စြယ္စံုက်မ္း အတြဲ S.(K.L) စာမ်က္ႏွာ 98-A တြင္ ပါရွိေသာ Language Family Tree ေခၚ ဘာသာစကား မိသားစုတြင္ ထင္ရွားစြာ ေတြ႕ျမင္ႏိုင္ပါသည္။
မြန္ဂိုလြိဳက္ ေခၚ အသား၀ါ အႏြယ္မ်ားသည္ ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ေသာ အာရွတိုက္ဘက္သို႔ ပ်ံ႕ႏွံ႕လာၾကသည္။ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ အသား၀ါ အႏြယ္၀င္ျဖစ္ေၾကာင္း သမိုင္းသုေတသီမ်ားႏွင့္ ပညာရွင္မ်ားက လက္ခံထားၾကသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ အသား၀ါ အႏြယ္ မြန္ဂိုလြိဳက္ကို သီးျခား ေလ့လာရန္ လိုပါသည္။
မြန္ဂိုလြိဳက္ ေခၚ အသား၀ါ အႏြယ္
အသား၀ါ အႏြယ္၀င္ မြန္ဂိုလူမ်ိဳးမ်ားကို ေလ့လာရာတြင္ ရႏိုင္ေသာ အေျခအေနအရ လုိရင္းအခ်က္ကိုသာ တင္ျပပါမည္။ ကမၻာႀကီးကို ဘူမိေဗဒ ပညာရွင္မ်ားက သက္ဦးကပ္ (Palaeozoic or Primary Era)၊ သက္လယ္ကပ္ (Mesozoic)၊ သက္ေႏွာင္းကပ္ (Cenozoic Era)၊ စတုတၳကပ္ (သို႔) ႏွင္းခဲေခတ္ (Quarternary Era or Glacial Age) ဟူ၍ ေခတ္ ၄ ေခတ္ ခြဲ၍ ေလ့လာၾကပါသည္ (အေျချပဳ ျမန္မာႏိုင္ငံေရးသမိုင္း ပ-တြဲ၊ စာ ၃၇-၅၅)။
သက္ဦးကပ္ကို လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေပါင္း သန္းေျခာက္ရာ (၆၀၀ သန္း) ခန္႔က စတင္ခဲ့ၿပီး စတုတၳကပ္ ေခၚ ႏွင္းခဲေခတ္သည္ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္တသန္း (၁ သန္း) က စတင္ခဲ့သည္ဟု ယူဆၾကသည္။ (ဤေခတ္မ်ား အေၾကာင္းကို အၾကမ္းဖ်င္း ေလ့လာလိုပါက ရန္ကုန္တိရိစၧာန္ ဥယ်ာဥ္ သဘာ၀ သမိုင္း ျပတိုက္တြင္ ေလ့လာ ႏိုင္ပါသည္။)
လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္တသန္း (၁ သန္း) က စၿပီး လူသားမ်ား စတင္ေပၚထြန္းခဲ့သည္ဟု သမိုင္း သုေတသီမ်ားက ယူဆၾကသည္။ ဤ ႏွင္းခဲေခတ္တြင္ မြန္ဂိုလြိဳက္ အသား၀ါ အႏြယ္၀င္မ်ားသည္ အာရွတိုက္ အလယ္ပိုင္း၌ သြားလာ က်က္စား ေနထိုင္ခဲ့ၾကသည္။ သတိျပဳရမည္မွာ ထိုအခ်ိန္၌ မည္သည့္လူမ်ိဳးမွ မယဥ္ေက်းၾကေသးေသာ အခ်က္ပင္ ျဖစ္သည္။
ဤေခတ္အတြင္းမွာပင္ မြန္ဂိုလြိဳက္ အသား၀ါ အႏြယ္၀င္မ်ားသည္ ႏွင္းခဲမ်ား၊ ေရခဲမ်ား ဖံုးလႊမ္းမႈေၾကာင့္ ဥေရာပတိုက္ႏွင့္ လည္းေကာင္း၊ အာရွတိုက္ ေတာင္ပိုင္းႏွင့္ လည္းေကာင္း အဆက္ျပတ္သြား ခဲ့ရသည္ (History of the world by Weech, page 24, 25)။
ထို မြန္ဂိုလူမ်ိဳး အခ်ိဳ႕တို႔သည္ အာရွတိုက္ အလယ္ပိုင္း မွတဆင့္ အာရွတိုက္ အေရွ႕ေျမာက္ဘက္ အစြန္းရွိ ခ်ဴေကာ့စကီး ကြၽန္းဆြယ္ Chucotsky pennisula ႏွင့္ အေမရိကတိုက္ အေနာက္ေျမာက္ အစြန္ရွိ အလာစကား ကို ခြဲျခားထားသည့္ မိုင္ ၆၀ သာက်ယ္ေသာ ဘယ္ရင္ ေရလက္ၾကားကို ျဖတ္ၿပီး အေမရိကတိုက္ တခြင္တျပင္တြင္ သြားေရာက္ အေျခခ် ေနထိုင္ခဲ့ၾကသည္။ အခ်ိဳ႕မွာ ဂရင္းလန္ကြၽန္း တိုင္ေအာင္ ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားၾကသည္။
အေမရိကတိုက္သို႔ ေရာက္သြားၾကေသာ အသား၀ါ မြန္ဂိုမ်ားသည္ ရာသီဥတုႏွင့္ သဘာ၀ ေရေျမ အေျခအေနအရ အသားေရာင္ နီက်င့္က်င့္ ျဖစ္လာၾကသည္ (Their yellow skin depened till it become copper-red)။ ထို႔ေၾကာင့္ ၎တို႔ကို လူနီ အင္ဒီးယန္းမ်ား Red Indian ဟု အမည္တမ်ိဳးႏွင့္ ေခၚတြင္လာၾကသည္။ အေမရိက အလယ္ပိုင္း (ယခု မကၠစီကို၊ ဟြန္ဒူးရပ္စ္၊ နီကာရာဂြာ စေသာ ေဒသမ်ား) သို႔ ေရာက္ေသာအခါ အဆင့္ျမင့္မားေသာ အက္စတက္ Aztecs၊ အင္းကားစ္ Incas ကဲ့သို႔ေသာ ယဥ္ေက်းမႈမ်ားကို ေပၚထြန္းေစခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ၎ယဥ္ေက်းမႈမ်ားသည္ အလြန္ေနာက္က်ၿပီးမွသာ ေပၚထြန္းျခင္း ျဖစ္ပါသည္။
ဤမွ် ရွင္းျပျခင္းျဖင့္ အေစာဆံုးေသာ ႏွင္းခဲေခတ္ (ေရခဲေခတ္) မွ မြန္ဂိုမ်ားကို အၾကမ္းဖ်င္း သိေလာက္ၿပီဟု ယူဆပါသည္။ အေစာပိုင္း မြန္ဂိုမ်ားသည္ မယဥ္ေက်းၾကေသးေသာ မြန္ဂိုမ်ား ျဖစ္ၾကပါသည္။ ေက်ာက္ေခတ္ဦး Paleolithic ထက္ပင္ ေစာသျဖင့္ လူ႐ိုင္း အဆင့္မွာသာ ရွိၾကေပေသးသည္။
ယခု ကြၽႏု္ပ္တို႔ ေလ့လာေသာ မြန္ဂိုအႏြယ္၀င္မ်ားမွာ ေရခဲေခတ္ ၿပီးဆံုးၿပီး လူယဥ္ေက်းမႈ (ယဥ္ေက်းေသာလူမ်ား) စတင္ေသာ အခ်ိန္မွစ၍ ေလ့လာမည္ ျဖစ္ပါသည္။
ဤအခ်က္သည္ပင္ ကြၽႏု္ပ္၏ ယူဆခ်က္ႏွင့္ အခ်ိဳ႕ေသာ ကရင္အမ်ိဳးသား ပညာရွင္မ်ား၏ ယူဆခ်က္မွာ ကြဲလြဲမည္ ျဖစ္ပါသည္။
ယဥ္ေက်းေသာ သူမ်ားဟု ဆိုရာ၌ အတည္တက် ေနထိုင္ၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ေမြးျမဴေရးကို စတင္လုပ္ကိုင္ေသာ အခ်ိန္ကာလကို ဆိုလိုပါသည္။
အေစာပိုင္း လူသားမ်ိဳးႏြယ္မ်ားသည္ လူ႐ိုင္းဘ၀ျဖင့္ အသားငါး အစိမ္း၊ သစ္သီး သစ္ဖု သစ္ဥမ်ားကိုသာ ရွာေဖြစားေသာက္၍ တေနရာမွ တေနရာသို႔ လွည့္လည္သြားလာ ေနထိုင္ၾကသူမ်ား (Nomads) သာ ျဖစ္ပါသည္။ ေရခဲေခတ္ကို ေက်ာ္လြန္ၿပီး တဖန္ ေက်ာက္ေခတ္ဦး (ေက်ာက္ၾကမ္းေခတ္) Paleolithic age, ေက်ာက္ေခတ္လယ္ Mesclithic age, ေက်ာက္ေခ်ာေခတ္ (ေက်ာက္ေခတ္သစ္ / ေက်ာက္ေခတ္ေႏွာင္း) Meolthic age ဟူ၍ ေက်ာက္ေခတ္မ်ားကို ေက်ာ္လြန္ခဲ့ၿပီးေနာက္ စိုက္ပ်ိဳးေမြးျမဴေရး လုပ္ကိုင္ကာ အတည္တက် ေနထိုင္ေသာ ယဥ္ေက်းသည့္ ေခတ္သို႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့ေပသည္။
စိုက္ပ်ိဳးေမြးျမဴေရး လုပ္ကိုင္ၿပီး အတည္တက် ေနထိုင္ျခင္းျဖင့္ လူသားတို႔ ယဥ္ေက်းမႈ ျမင့္မားလာခဲ့သည္ကို သမိုင္းျဖစ္ေပၚ တိုးတက္မႈအစဥ္တြင္ ေတြ႕ရပါသည္။ သို႔ျဖစ္၍ အျခားလူမ်ိဳးမ်ားနည္းတူ ယဥ္ေက်း၍ လာၿပီဟု ယူဆရေသာ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ကမၻာေပၚရွိ မည္သည့္ေနရာတြင္ ေရာက္ရွိေနသည္ကို ရွာေဖြရေပမည္။
ကမၻာ့သမိုင္းတြင္ လူ႕ယဥ္ေက်းမႈ တိုးတက္ထြန္းကာရာ အရပ္ေဒသမ်ားကို စိုက္ပ်ိဳးေမြးျမဴေရး လုပ္ကိုင္ႏိုင္သည့္ ေရရရွိေသာ ျမစ္၀ွမ္းအရပ္မ်ားတြင္ ေတြ႕ရွိရသည္။
လူ႕ယဥ္ေက်းမႈ ထြန္းကားရာ ျမစ္၀ွမ္းအရပ္မ်ားမွာ …
၁။ ႏိုင္းလ္ ျမစ္၀ွမ္းေဒသ (အီဂ်စ္ျပည္)
၂။ ျမစ္ႏွစ္မႊာ ျမစ္၀ွမ္းေဒသ (မက္ဆိုပိုေတးမီးယား Mesopotamia (သို႔) ရွိနားလြင္ျပင္ Shinar plain)
၃။ အိႏၵဳ - ဂဂၤါ ျမစ္၀ွမ္းေဒသ (အိႏိၵယျပည္) (Indus, Ganges)
၄။ ျမစ္၀ါ (သို႔) ဟြမ္ဟို ျမစ္၀ွမ္းေဒသ (တ႐ုတ္ျပည္) (Yellow river or Hwang-Ho)
အထက္ပါ လူယဥ္ေက်းမႈ ထြန္းကားရာ ေဒသႀကီးမ်ားအနက္ ေအဂ်င္ ပင္လယ္ေဒသႏွင့္ ႏိုင္းလ္ ျမစ္၀ွမ္း အထက္ပိုင္း ေဒသမ်ားတြင္ ဆီးမိုက္၊ ဟန္းမိုက္ အႏြယ္၀င္မ်ား ေနထိုင္ၾကၿပီး မြန္ဂို အႏြယ္၀င္မ်ား ေနထိုင္ေၾကာင္း မသိရွိရေပ။ သို႔ျဖစ္၍ မြန္ဂို အႏြယ္၀င္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား စတင္ေပၚေပါက္လာမႈတြင္ ထည့္သြင္း စဥ္းစားရန္ လိုမည္ မဟုတ္ေပ။ ေျမထဲ ပင္လယ္ ေျမာက္ဘက္ႏွင့္ ေအဂ်င္ ပင္လယ္ ေျမာက္ဘက္ ဥေရာပတိုက္ဘက္တြင္ အာရိယန္အႏြယ္၀င္မ်ား ပ်ံ႔ႏွံ႔ေနထိုင္ၾကသည္ကို ေတြ႕ရသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ က်န္ရွိေသာ လူ႕ယဥ္ေက်းမႈ စတင္ထြန္းကားရာ ေဒသမ်ားအနက္ အိႏၵဳ - ဂဂၤါ ျမစ္၀ွမ္း ေဒသသည္ အိႏၵိယျပည္တြင္ရွိၿပီး အသားမည္း ဒရာဗီးဒီးယန္း Dravedian မ်ားသာ စတင္ အေျခခ်ရာ ေဒသ ျဖစ္သျဖင့္ အသား၀ါ မြန္ဂို အႏြယ္၀င္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ထိုေဒသမွ စတင္မည္ မဟုတ္ေၾကာင္း ေသခ်ာေပသည္။ သို႔ျဖစ္၍ ျမစ္၀ါ ျမစ္၀ွမ္း ေဒသႏွင့္ မက္ဆိုပိုေတးမီးယား ျမစ္ႏွစ္မႊာ ျမစ္၀ွမ္းေဒသကို ဆက္လက္ ေလ့လာရေပမည္။
ျမစ္၀ါျမစ္၀ွမ္း ေခၚ ဟြမ္ဟိုျမစ္၀ွမ္း ယဥ္ေက်းမႈ ထြန္းကားရာ ေဒသကို ေလ့လာေသာအခါ ထိုေဒသတြင္ ေရွးေဟာင္း တ႐ုတ္ ယဥ္ေက်းမႈ ေပၚထြန္းခဲ့ေၾကာင္းႏွင့္ တ႐ုတ္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ လွည့္လည္သြားလာသူမ်ား မဟုတ္ဘဲ အိမ္ႏွင့္ အတည္တက် ေနထိုင္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။ (History of the world by Weech, second edition, page 333, Acient China ” The Chinese grew up as dwetters in houses, not as nomads in tents.”)။ တဖန္ တ႐ုတ္တို႔သည္ အသား၀ါ အမ်ိဳးတူ ျဖစ္ၾကေသာ္လည္း မြန္ဂိုမ်ား မဟုတ္ဟု သိရွိရသည္။ (Pratical knowledge for all, vol 2 by Sir John Hammertal, page 132, “Early history of China and Japan”, The Chinese people, like most of the Fore EAstern Asiaties, are Mongols, skin to but not indentical with the Mongols proper or Hun of Central Asia, - )
သို႔ျဖစ္၍ ကရင္လူမ်ိဳးသည္ ျမစ္၀ါျမစ္၀ွမ္း၌ ယဥ္ေက်းေသာ လူမ်ိဳးတမ်ိဳးအျဖစ္ႏွင့္ မေပၚခဲ့ဟု ယူဆရေပသည္။ အခ်ိဳ႕ ပုဂၢိဳလ္မ်ားက ကရင္သည္ တ႐ုတ္မ်ိဳးႏြယ္တခု (Off shoot of Chinese) ဟု ထင္ျမင္ၾကေပသည္။ ဤယူဆခ်က္သည္လည္း မျဖစ္ႏိုင္ေပ။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ခရစ္ မေမြးဖြားမီ ကတည္းက ျမန္မာႏိုင္ငံ အပါအ၀င္ အေရွ႕ေတာင္အာရွသို႔ ေရာက္ႏွင့္ေသာ ကရင္လူမ်ိဳးႏွင့္ အတူ ပါလာသည့္ ဗိသုကာ ပညာ လက္ရာမ်ားႏွင့္ ယဥ္ေက်းလွေသာ ေျပာဆိုဆက္ဆံပံုမ်ားသည္ ဘယ္နည္းႏွင့္မွ် ထို ေရွးေရွးအခါက တ႐ုတ္လူမ်ိဳးမ်ားထံမွ အေမြ မရႏိုင္ပါ။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ တ႐ုတ္သည္ပင္လွ်င္ ခရစ္ မေမြးဖြားမီ အခ်ိန္က ယဥ္ေက်းလာရန္ ႀကိဳးစားၾကလွ်က္ပင္ ရွိေသးသည္ဟု ယူဆရသည္။
အခ်ိဳ႕ကလည္း ကရင္မ်ားသည္ တိဘက္က လည္းေကာင္း၊ တ႐ုတ္ျပည္ အေနာက္ေတာင္ပိုင္းက လည္းေကာင္း တေရြ႕ေရြ႕ ေျပာင္းေရႊ႕ၿပီး အေရွ႕ေတာင္အာရွသို႔ ေရာက္ရွိလာသည္ဟု ဆိုသည္။ ထို အဆိုကို မျငင္းပယ္လိုပါ။ သို႔ရာတြင္ မယဥ္ေက်းေသာ တိဘက္မ်ား ေနထိုင္ရာ ေဒသႏွင့္ သြားလာရန္ပင္ အလြန္ ခက္ခဲေသာ တ႐ုတ္ျပည္ အေနာက္ေတာင္ပိုင္းမွ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား စတင္ မေပါက္ဖြားလာသည္ကိုေတာ့ ေလ့လာသူတိုင္း သေဘာေပါက္ၾကမည္သာ ျဖစ္ပါသည္။
ေရခဲေခတ္ (စတုတၳကပ္) ၌ ေရခဲ ႏွင္းခဲ ပိတ္၍ အာရွတိုက္ အလယ္ပိုင္း၌ ေသာင္တင္ေနခဲ့ေသာ မြန္ဂိုလြိဳက္ အၾကြင္းအက်န္မ်ားလားဟု စဥ္းစားၾကည့္လွ်င္လည္း ထို ႏွင္းခဲေခတ္ မြန္ဂို အသား၀ါမ်ားသည္ ေက်ာက္ေခတ္ဦးထက္ေစာၿပီး လူဟူ၍ ေပၚလာခဲ့ေသာ လူသားမ်ား ျဖစ္ၾကရာ လူ႐ိုင္းမ်ားသာ ျဖစ္ၾကသည္။ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ထို မြန္ဂို အၾကြင္းအက်န္မွ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ တေနရာရာတြင္ ေရာက္ရွိေနေသာ အသား၀ါ အႏြယ္စု တစုစုမွ ေသာ္လည္းေကာင္း ပြားလာရမည္ဟု ယူဆစရာ ရွိပါသည္။ ထိုသို႔ မဟုတ္ပါကလည္း ႏွစ္ၾကာေညာင္း၍ အာရွအလယ္ပိုင္းတြင္ တေနရာမွ တေနရာသို႔ ေရြ႕လ်ားသြားလာေသာ မြန္ဂိုမ်ားသည္ ယဥ္ေက်းလာၾကသည္ဟု ေျပာရန္မွာလည္း အတည္တက် ေနထိုင္ၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ေမြးျမဴေရး လုပ္ကာ အျခားယဥ္ေက်းေသာ သူမ်ားႏွင့္ ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈ မရွိဘဲႏွင့္ ေတာင္ထိပ္တြင္ လည္းေကာင္း၊ ျမက္ခင္းျပင္တြင္ လည္းေကာင္း ယဥ္ေက်းလာရန္မွာ ခက္ခဲလွပါသည္။
ယဥ္ေက်းမႈ တိုးတက္လာျခင္း၏ အေၾကာင္းရင္းမွာ လူတို႔သည္ အတည္တက် ေနထိုင္ၾကၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေမြးျမဴေရးလုပ္ကာ ပတ္၀န္းက်င္လူမ်ိဳးေပါင္းစံုႏွင့္ ေတြ႕ထိဆက္ဆံၿပီးေနာက္ပိုင္း တျဖည္းျဖည္းမွသာ ယဥ္ေက်းလာၾကသည္သာ ျဖစ္ရေပသည္။
သို႔ျဖစ္၍ က်န္ရွိေသာ ျမစ္ႏွစ္မႊာ ျမစ္၀ွမ္းေဒသ (၀ါ) ရွိနားလြင္ျပင္ (၀ါ) မက္ဆိုပိုေတးမီးယားေဒသ ကိုသာ ေလ့လာရန္ ရွိပါသည္။
ဇြဲကပင္ ေက်ာ္ခေ၇ာ႔စ္ ဘေလာ့မွကူးယူသည္။
ပညာတင့္မွ အမ်ိဳးတင့္မည္
ျမန္မာ ပုဆိုးဝတ္တာ ကုလားအေမြလို႕ ေဒါက္တာသန္းထြန္း က ေျပာလို႕သိရတယ္။ အဲ့ဒီေတာ့ ကရင္ေတြကသေဘာက်တယ္ ကုလားအေမြ ခိုးထားတဲ့ေကာင္ေတြပါကြာဆိုျပီး ဟားတိုက္ၾကတယ္ေလ၊ သိပ္ျပီးလဲသေဘာမက်ၾကနဲ႕ ကိုယ့္လူတို႕ေရ ... ကရင္ပုဆိုးဝတ္တာကေရာ ကုလားအေမြလား ျမန္မာေတြ ဆီကေန အတုျမင္အတတ္သင္လား ဘယ္သူ႕အေမြလဲ၊ ဒီလိုေမးရင္ေတာ့ စိတ္မဆိုးနဲ႕ေနာ္ ဘာလို႕လဲဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ကရင္သမိုင္းကို ဒီေလာက္ထိလိုက္တဲ့ ကရင္လူမ်ဳိးဘာလို႕မရွိေသးတာလဲ။ ျမန္မာလူမ်ဳိးေတြက ျမန္မာသမိုင္းကို ပုဆိုးဝတ္တာက အစ လိုက္ႏိုင္ၾကျပီ။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ဘယ္ကေနဆင္းသက္လာလဲဆိုတာ အခုထိ တစ္ေယာက္တစ္ေပါက္ ျဖစ္ေနတုန္းဘဲ။
တစ္ေယာက္က ဗာဗူလံု ျမိဳ႕ကလို႕ေျပာလိုေျပာ၊ ဂ်ဴးလူမ်ဳိး (၁၂) မ်ဳိးထဲက အကိုအၾကီးဆံုး အမ်ဳိး ရူဘင္မ်ဳိးလို႕ေျပာလိုေျပာ၊ ေနာက္က်ေတာ့လဲ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းကလိုလို အီဂ်စ္ကလိုလိုနဲ႕ ေနာက္ဆံုးေတာ့ တိဘက္ကိုျဖတ္ တရုတ္ကိုေက်ာ္ျပီးျမန္မာႏိုင္ငံထဲ ေရာက္လာခဲ့ၾကတယ္လို႕ဘဲ ဂိတ္ဆံုးသြားေရာ။ ဒီၾကားထဲ တခ်ဳိ႕က ထိုင္းဘက္ကပါတ္ဝင္တာတို႕ အိႏိၵယဘက္က ပါတ္ဝင္တာတို႕က ရွိေသးတယ္။ ဦးပညာေရးထားတဲ့ ကရင္ရာဇဝင္ဆိုက်ေတာ့လဲ ျဗမၼာၾကီး ေလးဦးကေန အစခ်ည္လိုက္တာကို ဖတ္ရေတာ့ စိတ္ပါညစ္သြားတယ္။ ျမန္မာေတြလဲ ဘယ္ကဆင္းလာသလဲ ဆိုတာကို အတိအက်မသိသလို႕ ကရင္ေတြ လည္းဘယ္ကဆင္းလာသလဲဆိုတာ အတိအက်မသိပါဘူး။
ဒါေပမဲ့ ျမန္မာအစ တေကာင္းက (ျမန္မာသမိုင္းအေျခခံမူလတန္းတြင္သင္ခဲ့ရသည္) လို႕ အယူအလြဲမ်ဳိးကို ကရင္ေတြ လဲမျဖစ္ဖို႕ အေရးၾကီးပါတယ္။ ေတာ္ေတာ္ၾကာ ကရင္အစ တိဘက္ကျဖစ္ေနဦးမယ္ ႏိုင္ငံေတာ္အလံျခင္းကလဲ ခပ္တူတူ လူပံုျခင္းကလဲ ခပ္ဆင္ဆင္ ျဖစ္ေနတာကိုး။ ဒါေတြကေတာ့ မတုိးတက္ေသးတဲ့ေခတ္မွာျဖစ္ခဲ့ျပီးျပီ အခု တိုးတက္တဲ့ ေခတ္ IT ေခတ္ကိုေရာက္ေနျပီ ကရင္ေတြ မၾကိဳးစားၾကေသဘူး။ လက္ရွိ ထက္မ်က္ထြန္းေပါက္တဲ့ကရင္ေတြ ရွိပါတယ္ ဒါေပမဲ့ လက္ခ်ဳိးေရလို႕ရတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ကရင္လူငယ္ေတြ အေပ်ာ္အပါ အေသာက္အစားနဲ႕ ဘဲ အခ်ိန္ကုန္ေနၾကတယ္။ အထူသျဖင့္ ကရင္လူမ်ဳိးေတြမွာ ေျပာစမတ္ျဖစ္ေနတာ အရက္ပါ။ လံုးဝမေသာက္နဲ႕ လို႕ မေျပာလိုပါ ေသာက္တတ္ရင္ေသာက္ပါ ဘဝပ်က္တဲ့အထိေတာ့ မေသာက္သင့္ဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရွိေနတဲ့ ကရင္လူမ်ဳိးအမ်ားစုဟာ ဖိႏွိပ္ခံ လူတန္းစားဘဝမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႕လူမ်ဳိးေတြ ၾကိဳးစားျပီး ထိုးေဖာက္ရမဲ့အစား မၾကိဳးစားဘူး။
ျမန္မာေတြ အႏိုင္က်င့္တယ္ မတရားဘူးဘဲေအာ္ေနတယ္။ ေရွ႕ဆက္အႏို္င္မက်င့္ခံရေအာင္ ငါတို႕ဘယ္လိုလုပ္မလဲ မစဥ္းစားဘူး။ အႏိုင္က်င့္တာ က်င့္ျခင္တိုင္းက်င့္လို႕မရပါဘူး ကိုယ္ကသူ႕အေပၚကဆို သူကိုယ့္ကို္ ဘယ္လိုအႏိုင္က်င့္မလဲ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရွိတဲ့ ဗမာလူဦးေရနဲ႕ ကရင္လူဦးေရ မကြာပါဘူး။ ဒါကို သူမ်ားအေပၚကိုေရာက္ေအာင္မၾကိဳးစားဘဲ ခပ္ေပါ့ေပါ့ဘဲေနေနၾကတယ္ လူၾကားေကာင္းေအာင္ငါတုိ႕ကရင္လူမ်ဳိးက ေရာက္ရဲ တင္းတိမ္တတ္တယ္ဆိုတဲ့စကားနဲ႕ ျပန္လည္တုန္႕ျပန္တတ္ၾကတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဒါဟာ ခပ္ညံညံ အေတြးေတြပါ။ ပညာသင္ခြင့္ရေနတဲ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ တေတြ ၾကိဳးစားရမယ္။ ဒါမွကိုယ့္လူမ်ဳိးဂုဏ္ကိုယ္ျပန္ျမင့္ႏိုင္မွာပါ။ျမန္မာစကားပံုတစ္ခုလို ပညာျမွင့္မွ အမ်ဳိးတင့္မည္ ဆိုတာမ်ဳိးေပါ့။ အခုေတာ့ကၽြန္ေတာ္တို႕ လူမ်ဳိးအမ်ားစုဟာ ပညာမတတ္မဟုတ္ဘဲ ရိုးရိုး ေတာင္သူလယ္သမားဘဝကေန အခုထိ မတက္ႏိုင္ေသးပါဘူး၊ ဗမာ မင္းေတြ ႏွိပ္စက္လို႕ ထြက္ေျပးေနတဲ့ဘဝကေနအခုထိမလြတ္ႏိုင္ေသးပါဘူး။
အစၥေရး ကိုယ္ႏိုင္ငံကိုယ္ျပန္တည္ေထာင္သြားတာကို ကၽြန္ေတာ္တို႕လူမ်ဳိးေတြ အတုယူသင့္တယ္။ ဘာလို႕ျပန္လည္တည္ေထာင္ႏိုင္လဲဆိုေတာ့ အဓိကအေၾကာင္းအရင္းကေတာ့ ပညာတတ္နဲ႕ လူခ်မ္းသာမ်ားလို႕ဘဲ။ ကၽြန္ေတာ္တို႕လည္းကိုယ့္ႏိုင္ငံကိုယ္ျပန္လည္တည္ေထာင္ျခင္ရင္ေတာ့ ပညာတတ္နဲ႕လူခ်မ္းသာေတြ ကရင္လူမ်ဳိးထဲမွာမ်ားဖို႕လို႕ပါတယ္။ ခ်မ္းသာဖို႕ဆိုတာလဲ ပညာတတ္မွ ျဖစ္ႏို္င္မဲ့ အရာတခုပါ။ ပညာမတတ္ဘဲ သူေဌးျဖစ္တဲ့သူ ဆိုတာ မရွိပါဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လူဦးေရအမ်ားဆံုးတိုင္းရင္းသားက ကရင္ လူမ်ဳိးေတြပါ။ မြန္လူမ်ဳိးေတြကို ၾကည့္ပါ ကရင္ျပည္နယ္နဲ႕ ေဘးျခင္းကပ္မွာ ေနေပမဲ့လည္း ပညာတတ္ေတြ မြန္လူမ်ဳိးမွာမ်ားစြာကို ကၽြန္ေတာ္တို႕ျမင့္ေတြႏိုင္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕လူမ်ဳိးမွာ ပညာတတ္ေတြ အရမ္း ကိုနည္းလြန္းပါတယ္ ဒါဟာအင္မတန္ဝမ္းနည္းစရာပါ။
ဒါေၾကာင့္ကၽြန္ေတာ္တို႕ ဖိနွိပ္ခံ ဘဝေတြကေန ေဖာက္ထြက္ႏိုင္ဖို႕ တခုတည္းေသာ နည္းလမ္းက တျခားသူေတြထက္သာေအာင္ၾကိဳးစားဖို႕ နည္းလမ္းတစ္ခုတည္းသာ ရွိပါေတာ့သည္။
Tuesday, November 3, 2009
အလုပ္လုပ္မွ လူၾကီးျဖစ္သည္

စာေရးသူ ပဲခူးျမိဳ႔ ၾကခတ္၀ုိင္းေက်ာင္းတုိက္ သီတင္းသုံးေနစဥ္ စာေရးသူ မွတ္မွတ္ရရ ၁၉၉၉-ခုႏွစ္ ၀ါကၽြတ္ျပီးတာနဲ႔ စာသင္သားသံဃာေတာ္မ်ား ခရီသြားခ်င္ၾကသည္။ သူသူငါငါ ေလွ်ာက္လႊာေရးျပီး ဆရာေတာ္ထံကို လုတင္ထားၾကသည္။ဘာျဖစ္လဲဆုိေတာ့ ေလွ်ာက္လႊာထဲမွာ ဆရာေတာ္လက္မ မပါရင္ လုံး၀ခရီးသြား၍မရပါ။ ဆရာေတာ္လက္မက အေရးၾကီးသည္။ ပါစပ္နဲ႔သြားေလွ်ာက္၍မရပါ။ ေလွ်ာက္လႊာနဲ႔ေရးမွရသည္။
ညေန၅နာရီခြဲ ဘုရား၀တ္တက္ျပီးအခ်ိန္ေရာက္တဲ့အခါက်ေတာ့ ဆရာေတာ္ဘုရားက ၾသ၀ါဒ ေပးသည္။ ´´ အရွင္ဘုရားတုိ႔ လူၾကီးျဖစ္ခ်င္တားလား လူအိုျဖစ္ခ်င္တာလား လူၾကီးျဖစ္ခ်င္ရင္ အလုပ္လုပ္မွ လူၾကီးျဖစ္သည္။ အလုပ္မလုပ္ဘဲ အလကားေနရင္ လူၾကီးမျဖစ္ႏုိင္ပါ။ အသုံးမျပဳေသာ လူအုိဘဲျဖစ္သည္``ဟုမိန္႔ေတာ္မူုခဲ့သည္။
ဆရာေတာ္ေျပာတာ မွန္သည္ လူေလာကမွာ လူအမ်ဳိးမ်ဳိး နတ္အဖုံဖုံ ျမင္ေတြ႔ၾကရသည္။ လူသားအခ်င္းခ်င္း တူေပမယ့္ အေရအခ်င္းအရည္အေသြးကေတာ့ မတူထူးျခား ကြဲျပားျခားနားၾကသည္။ စာေရးသူရဲ့ ႏွစ္လုံးသားအိမ္မွာ လူေလာကသည္ အသိဥာဏ္ပညာဗဟုသုတ အခ်န္ရွိခုိက္ လုံးလမစုိက္ဘဲ အလကားေနတဲ့လူဟာ အလကားလူဘဲျဖစ္သည္ဟု အလုိလုိေတြးမိသည္။
လူဆုိတာ ႏွစ္မ်ဳိးႏွစ္စားခြဲျခားတတ္ရမည္။ ၁။ လူအို။ ၂။ လူၾကီး ။ လူအုိဆိုတာက အသိညဏ္နည္းျပီး အမ်ားအက်ဳိးမေဆာင္ရြက္ဘဲ အလကားေနအသက္ၾကီးလာတာ သုို႔မဟုတ္ လူေတြလုိ ပါစပ္ နားရြက္ မ်က္စိ လက္ႏွစ္ဘက္ ေျခႏွစ္ဘက္ အတူတူပင္ရွိေသာ္ျငားလည္း အမ်ားကလူၾကီးဟု အသိအမွတ္ မျပဳေပးႏွိင္တာ ကုိ လူအုိလုိ႔ေခၚသည္။ လူၾကီးဆုိတာကေတာ့ အသက္ငယ္ပင္ငယ္ျငားေသာ္လည္း အသိညဏ္ၾကီးရင့္ျပီး အေမွ်ာ္အျမင္ၾကီးစြာျဖင့္ အမ်ားအက်ဳိးအတြက္ ျပဳလုပ္ေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ႔လူကုိ လူၾကီးလုိ႔ေခၚသည္။
ျပီေတာ့ဆရာေတာ္က ဆက္ေျပာသည္။ ´´အလကားေနတဲ့လူဟာ ဘယ္သူမွ အသုံးမခ်ပါ အသုံက်တဲ့လူမွ အသုံးခ်တာပါ``
စာေရးသူ ဆရာေတာ္ေျပာတာ သိပ္သေဘာက်သည္ လူေကာင္းတယ္ လူေတာ္တယ္ဆိုတာ အသုံးခ်လုိ႔ရလုိ႔ေကာင္းတာေတာ္တာျဖစ္သည္။ အလကားလူဟာ ဘယ္သူမွအသုံးမခ်ပါ။ ငါသည္ အလကားလူးလား အလုပ္လုပ္ေနတဲ့လူလားဆုိတာ အျမဲတမ္း ကုိယ့္ကုိယ္ကုိ စစ္ေဆးျပီး အလုပ္လုပ္ေနမွ ေတာ္ရာက်မည္ဟု စာေရးသူ ေတြးမိသည္။ အလကားလူဟာ ခဏေတာ့ ဟုတ္သလုိလုိနဲ႔ ေတာ္ေတာ္ၾကာေတာ့ အလကားလူဟာ အလကားဘဲျပန္ျဖစ္သြားသည္။
ျပီးေတာ့ဆရာေတာ္က ဆက္ေျပာသည္။ ´´အလုပ္မလုပ္ပဲ အလကားေနတဲ့လူေတြ သုိ႔မဟုတ္ အဖ်င္းေတြ အပ်င္းေတြ အလြယ္ေျပာေနၾကတဲ့ စကားတစ္ခုရွိပါတယ္။ သူတုိ႔မ်ား ပါရမီ ရွိလုိ္က္တာ ကံေကာင္းလုိက္တာ။ တုိ႔မွာေတာ့ ပါရမီနည္းလုိက္တာ ကံညံ႔လုိက္တာလုိ႔။ ပါရမီဆုိတာလည္းေကာင္းေကာင္းနားမလည္ ကံဆုိတာလည္း ေကာင္းေကာင္းမသိဘဲ အလကားလူေတြ အလကားေနရင္း စုေျပာတဲ့ စကားပါ။ ပါရမီဆုိတာ နိဗာန္ရည္မွန္ျပီး လုပ္တဲ့အလုပ္မွန္သမွ်ဟာ ပါရမီအလုပ္လုိ႔မွတ္ပါ။ ဒီေန႔ နိဗၺာန္ ရည္မွန္းျပီး အလုပ္လုပ္ရင္ လုပ္သေလာက္ ပါရမီရွိလာပါတယ္။ လုပ္သူမွာ ပါရမီရိွလာပါတယ္ ။ မလုပ္သူမွာ ပါရမီ မရွိပါ။ ကံနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔လည္း ကံဆုိတဲ့စကားလုံးကုိ ေကာင္းေကာင္းနာမလည္ဘဲ အရမ္းသုံးစြဲေနၾကတာပါ။ ကံဆုိတာ အလုပ္ပါ အလုပ္ဆုိတာ ကံပါ။ အလုပ္ေကာင္းမွ ကံေကာင္းပါတယ္။ အလုပ္မေကာင္းရင္ ကံမေကာင္းပါ ``
ဆရာေတာ္ေျပာတာသိပ္မွန္သည္ ပါရမီဆုိတာ ျမင့္ျမတ္တဲ့အလုပ္ဟုမွတ္သားရသည္။ ဘာမွမရွိဘဲနဲ႔ အလုိလုိရွိလာတာျပည္႔လာတာ မဟုတ္ပါ။ ကုိယ့္ကုိယ္တုိင္ျဖည့္မွျပည့္လာမွာျဖစ္သည္။ ကံဆုိတာလည္း ကုသုိလ္ကံ အကုသိုလ္ကံ ႏွစ္မ်ဳိးရွိသည္ဟု မွတ္သားရသည္။ ေကာင္းတဲ႔အလုပ္ကုိလုပ္ရင္ ကုသုိလ္ကံ မေကာင္းတဲ့အလုပ္ကုိအလုပ္ကုိရင္ အကုသုိလ္ကံဟု ေခၚသည္။
ဆရာေတာ္ေျပာတဲ့စကားကုိ စာေရးသူ ေသေသခ်ာခ်ာစဥ္းစားၾကည့္သည္။ ဆရာေတာ္စကားကုိ္ထိမိလွသည္။ အလုပ္မလုပ္ဘဲ အလကားေနတဲ့လူဟာ ကုိယ့္ရဲ့အမ်ဳိးသားေရးဆုတ္ယုတ္သြားတဲ့အျပင္ ကုိယ္္ဘ၀ရဲ့ရည္မွန္းခ်က္္ပန္းတုိင္ကုိ္လည္း ဆုတ္ယုတ္ သြားႏုိင္သည္။ ကုသိုလ္ေတြလည္း ဆုတ္ယုတ္သြားႏုိင္သည္ မရွိေသးတဲ့အကုသုိလ္တရားေတြလည္း တုိးပြားလာႏိုင္သည္။ ရွိျပီးသားပစၥည္းဥစၥာက်န္းမားေရးေတြလည္း အခ်ိန္မေရြး ဆုတ္ယုတ္သြားႏုိင္သည္။ မရွိေသးတဲ့ပစၥည္းဥစၥာက်န္းမာေရးေတြလည္း မရလာႏုိင္ပါ။
ထုိေၾကာင့္ အခ်ိန္ရွိေသး အခ်ိန္မွီေသး စာေရးသူရဲ့ ညီကုိေမာင္ႏွမအားလုံး မေမ႔မေလွ်ာ႔ မေပါ႔မဆဘဲနဲ႔ အခ်ိန္ရွိခုိက္ လုံးလစုိက္ အခ်ိန္ကုိသိ တန္ဖုိးရွိ စကားကုိ ေန႔စဥ္သတိရျပီး အလုပ္လုပ္မွ လူၾကီးျဖစ္သည္ ဆုိတဲ့စာလုံးကုိ ႏွလုံးသားထဲမွာ ထည့့္ထားကာ အမ်ဳိးသား စာေပ ယဥ္ေက်းမူေတြေရာ ဘာသာေရးအတြက္ကုိပါ အားလုံး၀ုိင္း၀န္း ကူညီ အလုပ္လုပ္ၾကပါဟု တုိက္တြန္းရင္း နိဂုံးခ်ဳပ္လုိက္ရသတည္း။
စာဖတ္သူအားလုံး ရႊင္လန္းခ်မ္းေျမ့ၾကပါေစ။
ေမာင္ေစာသု [ေနာင္ကျမိဳင္]
ဘားအံ။
Monday, November 2, 2009
ကရင္လူမ်ိဳး၏ မူလဇာစ္ျမစ္ (၁)

ကရင္လူမ်ိဳး၏ မူလဇာစ္ျမစ္ (၁)
သုေတသနစာတမ္း
ေစာေဖာ (ရန္ကုန္တကၠသိုလ္)
karen-womans-costumeနိဒါန္း
ကမၻာေပၚတြင္ လူမ်ိဳးတိုင္း၏ မူလဇာစ္ျမစ္တိုင္းသည္ ၀တၳဳဆန္ဆန္၊ စိတ္ကူးယဥ္ ဆန္ဆန္သာ ျဖစ္ၾကၿပီး မည္သူမွ် အတိအက် ေဖာ္ျပျခင္း မျပဳႏုိင္ၾကေပ။
ဥပမာအားျဖင့္ ဂ်ပန္လူမ်ိဳးတို႔သည္ မိမိတို႔ ဘုရင္ကို “ေနနတ္” မွ ဆင္းသက္လာသည္ဟု ယံုၾကည္ၾကၿပီး မိမိတို႔ လူမ်ိဳးကိုလည္း “ေနနတ္အႏြယ္” မ်ားဟု ယူဆ ၾကသည္။
ထိုနည္းတူ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား၏ မူလဇာစ္ျမစ္ႏွင့္ ပတ္သက္ ၍ အမ်ိဳးမ်ိဳး ယူဆ ေျပာဆိုၾကေပသည္။ အခ်ိဳ႕က ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ တိဘက္ လူမ်ိဳး ျဖစ္သည္ဟု ဆိုၾကသည္။ အခ်ိဳ႕က ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ တ႐ုတ္ျပည္ အေနာက္ေျမာက္ပိုင္းမွ ဆင္းသက္လာၾက ေသာ လူမ်ိဳးတမ်ိဳး ျဖစ္သည္ဟု ဆို၏။ အခ်ိဳ႕ကလည္း ကရင္လူမ်ိဳးသည္ ယေန႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဟု ေခၚေသာ ဤႏိုင္ငံ၏ မူလ တိုင္းရင္းသား (aborgine) ဟု ဆိုၾက၏။ (Judson of Burma, by professor B.R. Pearn, page 79)။ တဖန္ အခ်ိဳ႕ကလည္း ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ဆီးမိုက္ မ်ိဳးႏြယ္ႀကီးမွ ဟီဘ႐ူးေခၚ ေဟၿဗဲ အႏြယ္၀င္ ၁၂ မ်ိဳးထဲမွ ေပ်ာက္ဆံုးသြားေသာ ေလ၀ိ အႏြယ္ျဖစ္သည္ဟု အေထာက္အထားႏွင့္ အခိုင္အမာ ဆိုၾကသည္။ မည္သို႔ပင္ျဖစ္ေစ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား၏ မူလဗီဇႏွင့္ မူလဇာစ္ျမစ္ကို အရွိကို အရွိအတိုင္း ေဖာ္ထုတ္ရမည္မွာ သမိုင္းေပး တာ၀န္ တရပ္သာ ျဖစ္ေပသည္။
ကရင္ဟူေသာ အမည္
ကရင္ဟူေသာ အမည္ကို အမ်ိဳးမ်ိဳး ယူဆ ေျပာဆိုၾကသည္။ အမ်ားအားျဖင့္ သိရသည္မွာ အမည္တခုကို ေခၚတြင္ရာ၌ အေၾကာင္းတခုခုကို အစြဲျပဳ၍ ေခၚေလ့ရွိၾကသည္ကို ေတြ႕ရွိရသည္။
ဥပမာအားျဖင့္ ဆူးမား (Sumer) လြင္ျပင္တြင္ အေျခခ် ေနထိုင္သည့္ လူမ်ိဳးမ်ားကို ဆူမားရီးယန္း ဟု ေခၚၾကသည္။ အကၠၿမိဳ႕ကို ထူေထာင္ၾကေသာ လူမ်ိဳးကို အကားဒီးယန္း ဟု ေခၚၾကသည္။ အေမရိကတိုက္တြင္ ေနထိုင္ၾကေသာ လူမ်ိဳးကို အေမရိကန္ ဟု ေခၚၾကသည္။
ထုိနည္းတူစြာ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္လည္း မိမိတို႔ႏွင့္ သက္ဆိုင္သည့္ ထူးျခားေသာ အေၾကာင္းအရာ တခုခုအေပၚ မူတည္၍ ေခၚတြင္သည္လားဟု ယူဆစရာ ရွိပါသည္။ ယခင္က ေရးသားခဲ့ေသာ ကရင္၏ မူလဇာစ္ျမစ္ ပထမပိုင္းတြင္ မြန္ဂိုလူမ်ိဳးမ်ား အေစာဆံုး အေျခခ် ေနထိုင္သည္ဟူ၍ သမိုင္းသုေတသီမ်ား သိရွိလာသည့္ မက္ဆိုပိုေတးမီးယား ေဒသမွ ပါရွန္ ပင္လယ္ေကြ႕ထဲသို႔ စီး၀င္ေသာ “ကရန္ျမစ္”ကို အစြဲျပဳေခၚျခင္း ျဖစ္ႏိုင္စရာ အေၾကာင္းရွိေၾကာင္း ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ကို တင္ျပခဲ့ပါသည္။
ကမၻာ့သမိုင္းတြင္ ဟစ္ေဆာ့ ေခၚ လူမ်ိဳးတမ်ိဳးသည္ ၎တို႔ကိုယ္ကို ဟစ္ေဆာ့ဟု ေခၚၾကျခင္း မဟုတ္ဘဲ အီဂ်စ္လူမ်ိဳးမ်ားက ၎တို႔အား ေခၚေသာ အမည္ျဖစ္သည္။ အီဂ်စ္ဘာသာစကားျဖင့္ ဟစ္ေဆာ့၏ အဓိပၸါယ္မွာ ႏိုင္ငံျခားသား အုပ္ခ်ဳပ္သူမ်ား ဟု အဓိပၸါယ္ ရသည္။ အီဂ်စ္လူမ်ိဳးမ်ားက ထိုသို႔ ေခၚရျခင္းမွာ ဟစ္ေဆာ့တို႔သည္ ၎တို႔ အီဂ်စ္ျပည္ကို ႏွစ္အတန္ၾကာ လာေရာက္ အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ပင္တည္း။
ကာလကတၱား တကၠသိုလ္တြင္ ပညာသင္ၾကားခဲ့ေသာ သိကၡာေတာ္ရ ဆရာႀကီး မန္းဘရင္က ၎၏ ေလ့လာသိရွိမႈကို က်ေနာ့္အား ေျပာျပရာတြင္ ေရွးတ႐ုတ္မ်ားသည္ ကရင္လူမ်ိဳးကို “ခဲ့ရင္” ဟု ေခၚၾကသည္။ “ဧည့္သည္” မ်ားဟူ၍ အဓိပၸါယ္ ရသည္ဟု ဆိုသည္။ ထိုအဆိုသည္လည္း ျဖစ္ႏိုင္ေပသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ အျခားေသာ အရပ္ေဒသ တခုခုမွ တ႐ုတ္ျပည္ အေနာက္ဘက္ နယ္စပ္သို႔ ေရာက္ရွိလာသျဖင့္ ဧည့္သည္မ်ား ျဖစ္ေနျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ ဟစ္ေဆာ့ အမည္ ေပၚလာပံုႏွင့္လည္း ဆင္တူေနပါသည္။ မာကိုပိုလို၏ မွတ္တမ္းတြင္ ကရင္လူမ်ိဳးကို “ကရယင္” “ကရယင္နယ္” ဟု ေဖာ္ျပထားပါသည္။
မည္သို႔ပင္ျဖစ္ေစ ကရင္၏ အမည္ စတင္၍ ေခၚတြင္လာပံုကို ခေရေစ့တြင္းက် တိတိက်က် မေဖာ္ထုတ္ႏိုင္ေသာ္လည္း ကရင္ ဟူေသာ အမည္ကိုကား ကမၻာ့သမိုင္းတြင္ မွတ္တမ္းတင္ထားသည္ကို ေလ့လာ ေတြ႕ရွိရေပသည္။
တဖန္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ကရင္ကို စေကာကရင္၊ ပိုးကရင္၊ ျမန္မာကရင္၊ တလိုင္းကရင္၊ ေကာ္သူးေလ ဟူ၍ ေခၚေနပါသျဖင့္ အခ်ိဳ႕ မသိေသာသူမ်ား အေနျဖင့္ နားလည္ရန္ ခက္ခဲရေတာ့သည္။ ကရင္လူမ်ိဳးတြင္ ဖခင္အႏြယ္၊ မိခင္အႏြယ္ ဟူ၍ ႏွစ္ႏြယ္ရွိသည္။ ယင္းကဲ့သို႔ အႏြယ္မ်ား ကြဲရသည္ကိုမူ ေျပာရန္ ခက္ခဲပါသည္။ ဒ႑ာရီ အဆိုအရ ေရွးယခင္က ဖခင္ႏွင့္ မိခင္ ႏွစ္ဦး ရွိခဲ့ရာ အေၾကာင္း တစံုတရာေၾကာင့္ မသင့္ျမတ္ၾကရာမွ ဖခင္ႏွင့္ မိခင္ ကြဲသြားရာ ဖခင္ေနာက္ လိုက္သြားေသာ သားသမီးမ်ားသည္ ဖခင္အႏြယ္ ျဖစ္သြားၿပီး မိခင္ေနာက္ လိုက္သြားေသာ သားသမီးမ်ားသည္ မိခင္အႏြယ္ ျဖစ္သြားၾကသည္ဟု ေျပာဆိုေလ့ ရွိၾကပါသည္။ ယေန႔ ကရင္မ်ားသည္ ဖခင္အႏြယ္၀င္ ကရင္ျဖစ္ေစ၊ မိခင္အႏြယ္၀င္ ကရင္ျဖစ္ေစ ကရင္လူမ်ိဳး အခ်င္းခ်င္း ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ ရွိၾကပါသည္။ ပို၍ သိလာေလ ပို၍ပင္ ခ်စ္လာၾကသည္ဟု ယူဆရပါသည္။
ဖခင္အႏြယ္၀င္ ကရင္ကို စေ၀ွာ္ ဟု ေခၚသည္။ စာလံုး ၂ လံုးကို တလံုးတည္း အသံထြက္ ပံုစံျဖင့္ ပူး၍ ထြက္သည္။ မပီသူမ်ား၊ မေခၚတတ္သူမ်ားက စေကာ ဟု ေခၚၾကသည္။ ဒါကိုပင္ ပ်ဴႏုိင္ငံ သေရေခတၱရာ ပ်က္စဥ္က စေကာ တခ်ပ္ ေလတုိက္၍ လြင့္လာသည္ကို စေကာတပ္ႀကီး ခ်ီတက္လာၿပီဟု ယူဆကာ တိုင္းသူျပည္သားမ်ား လန္႔ေျပးရာမွ သေရေခတၱရာ ပ်က္စီးရသည္ဟု မွတ္သားရဘူးပါသည္။ ဤ စေကာတပ္ႀကီး ဟု သမိုင္းတြင္ ေဖာ္ျပမႈသည္ပင္ သေရေခတၱရာ ေခတ္ကတည္းက ဤေဒသမ်ားတြင္ စေကာကရင္ ရွိေနၿပီဟု သြယ္၀ိုက္၍ ေထာက္ခံၿပီးသား ျဖစ္ေနေပသည္။
မိခင္အႏြယ္၀င္ ကရင္မ်ားကို ပ၀ိုး ဟု ေခၚသည္။ စေ၀ၚ ကဲ့သို႔ပင္ စာလံုး ၂ လံုးကို တလံုးတည္း တြဲေခၚပါသည္။ မေခၚတတ္သူမ်ားက ပိုး ဟု ေခၚၾကသည္။ ျမန္မာကရင္ဟူေသာ အေခၚမွာ ျမန္မာမ်ားႏွင့္ ပိုမိုနီးကပ္စြာ ေနထိုင္ခဲ့သည့္ ကရင္မ်ားကို ေခၚျခင္းျဖစ္ၿပီး တလိုင္းကရင္ဆိုသည္မွာ တလိုင္းလူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ပိုမိုနီးကပ္စြာ ေနထိုင္ေသာ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားကို ေခၚျခင္းျဖစ္သည္။
ေကာ္သူးေလ ဟူေသာ အေခၚမွာ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားက မိမိတို႔ ေနထိုင္ရာ ႏိုင္ငံကို အလြန္ခ်စ္ျမတ္ႏိုးစြာျဖင့္ ေခၚေသာ အမည္ျဖစ္သည္။ ေကာ္ ၏ အဓိပၸါယ္မွာ ႏိုင္ငံ၊ ေဒသ၊ အရပ္ ျဖစ္ၿပီး သူး မွာ အမဲ (မျဖဴစင္ျခင္း) ျဖစ္သည္။ ေလး မွာ မရွိ (ကင္းစင္ျခင္း) ဟု အဓိပၸါယ္ ရသည္။ သို႔ျဖစ္၍ ေကာ္သူးေလ ဆိုလိုရင္း အဓိပၸါယ္မွာ ျဖဴစင္သန္႔ရွင္းၿပီး အျပစ္ဆိုစရာ မရွိေသာ ကရင္အမ်ိဳးသား ႏိုင္ငံ ဟူ၍ ျဖစ္ပါသည္။ အခ်ိဳ႕ကလည္း ပန္းမ်ား ေ၀ဆာ ပြင့္ဖူးေသာ ႏိုင္ငံ (Flowering country) ဟု ေခၚၾကသည္။
အဓိကအားျဖင့္ ကရင္တြင္ မိခင္အႏြယ္ ပ၀ိုးကရင္ႏွင့္ ဖခင္အႏြယ္ စေ၀ွာ္ကရင္ ဟူ၍ရွိရာ အျခားေသာ ကရင္မ်ိဳးႏြယ္မ်ားသည္ မိခင္ ဖခင္ အႏြယ္ ႏွစ္ခုမွ ဆင္းသက္လာၾကျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ေလ့လာ မွတ္သားရေပသည္။ ဥပမာ ပအို၀့္ သည္ ပ၀ိုးကရင္ မိခင္ႏြယ္၀င္ ျဖစ္ၿပီး ကယား၊ ကယ္ခို၊ ကယ္ဘား၊ ယင္းျဖဴ၊ ယင္းနက္၊ ယင္းၾကား၊ ကရင္ျဖဴ၊ ကရင္နီ တို႔သည္ ဖခင္ႏြယ္၀င္ စေကာကရင္မ်ား ျဖစ္ၾကသည္။
(Grandfather Longlegs by Ian Morrison, page 16, the Red Karen (So called from their red tunis) the Korenbyus or striped Karens, and the Taungthus of the southern Shan States, The Padaung, … are a small Karen Tribe.)
တဖန္ အျခားေသာ ကရင္အမည္မ်ားလည္း ရွိပါေသးသည္။ ေျမာင္ (မ်ိဳ)၊ ေယာင္၊ လားဟူ (မူဆိုး)၊ အခါ (ေကာ္)၊ ႏွင့္ လီစူး (လီေရွာ) ဟူ၍လည္း ေခၚၾကေပေသးသည္။
(People of the Golden Triangle by Paul and Elaine Lewis, published in Great Britain by Thames and Hudson Ltd. 1984, page 7, column 1, Karen, Hmong, Mien (Yao)
Lahu, Akha, and Lisu (page 7, line 13, column 1)
Even so, the members of each tribe have an ethnic – consciosness which leads them to recognize one another as belonging to the same ethnic group.)
တဖန္ မြန္လူမ်ိဳးသည္လည္း မိခင္အႏြယ္၀င္ဟု နာမည္ေက်ာ္ သမိုင္းသုေတသီ သီအိုဒိုစတင္း က ေရးသား ေဖာ္ျပထားသည္ကို ေတြ႕ရသည္။
(Pwo Karen by James W. Hamilton, published in 1976, by West Publishing Co. “Foreward” page VII, 34th line. The other major branch, the Pwo – Baker’s Peguan (i.e., Mon) Karen many of whom, as Buddhists, … )
ဤ ေဖာ္ျပမႈသည္ ကြၽႏု္ပ္အေနျဖင့္ မျငင္းလိုေပ။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ မြန္သည္ မိုဟူေသာ စေကာကရင္အေခၚ မိုးဟူေသာ ပိုးကရင္အေခၚႏွင့္ အလြန္တူၿပီး အဓိပၸါယ္မွာ အေမ မိခင္ ျဖစ္ပါသည္။ ၎ျပင္ မြန္လူမ်ိဳးသည္ စေကာကရင္၊ ပိုးကရင္တို႔ႏွင့္ အတူေနထိုင္ၾကသည္ကို သမိုင္းတေလွ်ာက္ ေတြ႕ရသည္။ တလိုင္း (Talaing) ဟူေသာ အမည္မွာ အိႏိၵယ ေတာင္ပိုင္း၊ ယခု မဒရပ္စ္နယ္ အေနာက္ရွိ ေရွးအေခၚ တလဂၤန နယ္မွ လာေသာ အိႏၵိယ ေတာင္ပိုင္းသားမ်ားကို ေခၚေသာ အမည္ ျဖစ္သည္။ မြန္လူမ်ိဳး အမည္ မဟုတ္ပါ။
ထို႔ျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ရွမ္းလူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံမွ ထိုင္းလူမ်ိဳးမ်ားက ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားကို ယန္း (Yang) ဟု ေခၚၾကသည္။ ယန္းလွ်ံ (ကရင္နီ)၊ ယန္းဖုတ္ (ကရင္ျဖဴ)၊ ယန္းလိုင္း (ကရင္ၾကား) စသျဖင့္ ၀တ္စားဆင္ယင္ေသာ အ၀တ္အစားမ်ားအေပၚ မူတည္ၿပီး အမည္အမ်ိဳးမ်ိဳး ေခၚတြင္ၾကပါသည္။ အမွန္အားျဖင့္ လူမ်ိဳးတမ်ိဳးကုိ ေလ့လာပါက ၎မ်ိဳးႏြယ္ႀကီး (Race) ႏွင့္ ၎မ်ိဳးႏြယ္ႀကီးမွ ေရေျမ ေတာေတာင္ လွ်ိဳေျမာင္မ်ား ခြဲျခားထားမႈေၾကာင့္ ေပၚေပါက္လာေသာ မ်ိဳးႏြယ္ခြဲ (Clans) မ်ားကို ခြဲျခား ေလ့လာပါက ပို၍ ေပၚလြင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။
ကရင္မ်ိဳးႏြယ္ အေၾကာင္းကို အသား၀ါအႏြယ္ မြန္ဂိုလြိဳက္ (Mongoloid) အေၾကာင္းႏွင့္ ဆက္စပ္၍ ေအာက္ပါအတိုင္း ေလ့လာႏိုင္ေပသည္။
ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္။
ကရင္အမ်ိဳးသားႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ က်င္းပေရး ဗဟိုေကာ္မတီ (မဟာရန္ကုန္) ၏ နံရံကပ္စာေစာင္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ သုေတသန စာတမ္းတခုကို ျပန္လည္ ေဖာ္ျပျခင္း ျဖစ္ပါသည္။
.zwekabin.မွကူးယူသည္။
Sunday, November 1, 2009
ထင္းခုတ္သမားႏွစ္ဦး
တစ္ခါက ထင္းခုတ္သမား လူငယ္တစ္ဦး ေတာင္တက္ျပီး ထင္းခုတ္ေလသည္။ မၾကာမီ ထင္းခုတ္သမား အဘိုးအိုတစ္ဦးလည္း ေရာက္လာခဲ့သည္။ ထင္းမ်ားကို ခုတ္ၾကရင္း ညေနေစာင္းခ်ိန္တြင္ အဘိုးအို၏ ထင္းမွာ လူငယ္ထက္ ပိုမ်ားေနခဲ့သည္။ အဘိုးအိုမွာ ေနာက္က်မွ ေရာက္လာျပီး သူ႔ထက္ ထင္းပိုမ်ားေနသည္ကို သတိျပဳမိေသာလူငယ္က ေနာက္ရက္တြင္ ေစာေစာထျပီး ထင္းခုတ္ထြက္ရန္ ဆံုးျဖတ္လိုက္သည္။
ေနာက္တစ္ေန႔တြင္ လူငယ္မွာ အဘိုးအိုထက္ ေစာျပီး ထင္းခုတ္ရန္ ထြက္ခဲ့သည္။ စိတ္ထဲတြင္ အဘိုးအိုထက္ ထင္းပိုရမည္ဟု ေတြးေနမိသည္။ သို႔ေသာ္ အလုပ္သိမ္းခ်ိန္တြင္ အဘိုးအို၏ ထင္းမွာ သူ႔ထက္ ပိုမ်ားေနသည္ကို ေတြ႔ျပန္သည္။ သို႔ႏွင့္ ေလး၊ ငါးရက္ဆက္တိုက္ ေတာင္ေပၚသို႔ ေရာက္ႏွင့္ေနျပီ မိုးခ်ဳပ္ေန၀င္မွ အိမ္ျပန္ခဲ့ ေသာ္လည္း သူ၏ထင္းမွာ အဘိုးအိုထက္ နည္းေနခဲ့သည္။
ေျခာက္ရက္ေျမႇာက္ေန႔တြင္ သူသည္ မေအာင့္ႏိုင္သည့္အဆံုး အဘိုးအိုအား ေမးျမန္းခဲ့သည္။ “ အဘိုး.... ကြ်န္ေတာ္က အဘိုးထက္ အားသန္တယ္... အဘိုးထက္ ေစာျပီး ေတာင္ေပၚေရာက္ေအာင္ လာခဲ့တယ္.. ေနာက္က်မွ အိမ္ျပန္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ကြ်န္ေတာ္ခုတ္ရတဲ့ ထင္းက အဘိုးထက္ နည္းေနခဲ့တယ္... ဘာေၾကာင့္လဲ”
“ဒီိလို လူေလး... အဘိုးက ထင္းခုတ္ျပီး အိမ္ျပန္ေရာက္တုိင္း အဘိုးရဲ႔ ပုဆိန္ကို ေသြးတယ္။ လူေလးက မေသြးခဲ့ဘူး။ အဘိုး အသက္ၾကီးျပီ ေနာက္က်မွ ေတာင္ေပၚေရာက္သလို လူေလးထက္ ေစာျပီး အလုပ္သိမ္း ခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ အဘိုးရဲ႔ ပုဆိန္က လူေလးပုဆိန္ထက္ ထက္တယ္။ အဘိုး ေလး ငါးခ်က္ခုတ္လို႔ ျပတ္တဲ့ သစ္ပင္ကို လူေလးက ဆယ္ခ်က္ေလာက္ခုတ္ရတယ္... ဒါေၾကာင့္ လူေလးရဲ႕ ထင္းေတြ နည္းေနတာပါ”
အလုပ္ထဲက လူေတြကို ေဟာေျပာပဲြ သြားနားေထာင္ဖို႔၊ အခ်ိန္ပို သင္တန္းေတြ တက္ဖို႔ ကြ်န္ေတာ္ အျမဲ တိုက္တြန္းတတ္တယ္။ တစ္ခ်ဳိ႕လူေတြက “အလုပ္ပင္ပန္းရတဲ့ ၾကားထဲ သင္တန္းေတြ ေဟာေျပာပဲြေတြ တက္ဖို႔ အခ်ိန္မရွိဘူး” လို႔ ညည္းၾကရင္း ဒီပံုုျပင္နဲ႔ ခိုင္းႏိုင္းျပီး သူတို႔ကို ကြ်န္ေတာ္ ေျပာတတ္တယ္။ “ထင္းပဲခုတ္ေနျပီး ပုဆိန္ေသြးဖို႔ ေမ့ေနၾကရင္ အလုပ္အျပည့္ လုပ္ျပီး ရလဒ္တစ္၀က္ပဲ ခံစားရမယ္ ဆိုတာကို တစ္ခ်ိန္ခ်ိန္က်ရင္ သိလာလိမ့္မယ္”
လူ႔ဘ၀ လမ္းတစ္ေလ်ာက္မွာ ရွင္သန္ၾကီးျပင္းဖို႔ ၾကိဳးစားေနသလို တစ္ဖက္ကလည္း ကိုယ့္ကို ဗဟုသုတေတြနဲ႔ ေပါမ်ားေနသင့္တယ္။ အရင္ေခတ္တုန္းကေတာ့ ထင္းခုတ္ျပီး အသက္ေမြး၀မ္းလို႔ ရေပမယ့္ ေျပာင္းလဲေနတဲ့ ဒီေခတ္မွာ ထင္းပဲခုတ္ေနလို႔ မလံုေလာက္ေတာ့ဘူး။ တစ္ဖက္က ထင္းခုတ္ရင္း တစ္ဖက္ကလဲ ပုဆိန္ကို ေသြးေနသင့္တယ္။ ႏို႔မဟုတ္ရင္ ေခတ္က ကိုယ့္ကို ပယ္ထုတ္ သြားႏိုင္တယ္
ဆက္ဖတ္ရန္...
ျပန္သိမ္းရန္...
Posted by အရွင္နာယကာလကၤာရ
Friday, October 23, 2009
စွ္သာေအထီ့

အာင္းေလာဟ္သာယုိ၀္ထုဲး
ယာဟွဳက္အင္း ဆု္ဃွဳဲး-
အုင္ယုင္ခိုတ္ ဟွင္းအီး။
ဏီၟသူးဏီၟ႓ီး ဠင့္ကု္ထ၊
မြာဲဍးလင္ အု္ဆး၊
ယွဳဂ္လင္ပ် အု္ခး။
စ၀္ယွဲထ၀့္
Sunday, October 18, 2009
ပညာ့ဂုဏ္

က)ပညာ့ဂုဏ္ယု္မု္လ၀္ထာင္၊ လကၤာေဍဖႜဳံလိက္ဆု္ခႜာင္၊
ဘာၟသာ့အးမိင္ အ္ွ္အးစာင္၊ ထံင္ေဏ၀္ၟသာ့ ဖႜဳံေဖါဟ္လ္ုခါင့္။
၁။ ခြိက္ယွဳိ၀္ခြိက္ ပု္ေမာ၀္ၟပ္ုဖါၟ၊ ေလ၀္လင္အွ္သာ့ ေဍအၥာ၊
အၥာ အင္းသံင္း ပု္႓းဆံင့္ဏး၊ ႓ုိ၀္ဟွင္ေပ၀့္မာေလာဟ္ပညာ့။
၂။ ပညာ့အင္းဃွဴ႕ဖ၀္ၟဟွင္ေပ၀့္၊ ထံင္ဟွင္ေဍာဟ္ မု္ေဏ၀္ၟဆု္ေဟွ၀္၊
ကုိ၀္ဏီဟွးဟွ၀္ ဏင္းအင္းေမ၀္၊ ေဖွ္႓းအု္ခါ့လုက္လု္ေဃွ၀္။
၃။ ဟွင္ေပ၀့္လု္မာေလာဟ္ပညာ့၊ ထံင္ဟွင္ေဍာဟ္မု္ဍးဆု္ဏါ၊
ေ႓့အု္မု္ဖံင္ခြိက္ ဒုကၡ၊ ႓ုိ၀္ဟွင္ေပ၀့္ မာေလာဟ္ပညာ့။
၄။ ပု္အီယုက္ လု္အွ္လု္ယာ၊ အု္မုဂ္လု္ယာ အွ္လု္ကာ၊
အု္မုဂ္အး ပု္ေအထံင္႓း၊ ခႜာင္ေသွ္ခႜယ့္ဖံင္လာၟကုိ၀္ဟွာ။
၅။ ပညာ့ဥာဏ္ ပု္ေအးေသွ္၀ယ္၊ အု္မုဂ္ေဍာဟ္ဏွ္လု္သာမဲ၊
ကာလာလု္ထံင္ ဆု္ကးဟွယ္၊ ႓ုိ၀္ဟွင္ေပ၀့္ မာေလာဟ္လၜ၀ယ္။
၆။ ပညာ့ေဃွံ ကႜာင္ထင္းေအၟအာင္း၊ ေ႓့ဏါေထာ၀္ေစ၀္ဏွ္႓ႜာင္ဆြာင့္၊
ေမာဟအး အု္ခူးအု္ခါင္၊ ေဖွ္ေဃွာ၀့္ၿပင္ ဟု္ဍးစုိ၀္ယာင္။
၇။ ပု္ေအၟမု္မာ ဆု္အု္ေဟွ၀္၊ မာေလာဟ္လိက္ ပု္က်ဴင္းလု္ေဃွ၀္၊
ပညာ့လိက္ မာေလာဟ္ေအေသွ္၊ ယ၀့္ခုိ၀္းလွ္ပု္ေဏ၀္ၟဆု္ေဟွ၀္။
၈။ ႓ုိ၀္ပု္အင္းဃွဴ႕ ဥာဏ္ပညာ့၊ ဆု္အု္႓ွ္ လံင္ပ်႓းဍာ၊
ေကႜစုိဒ္ပၱံင္ ၀ီရီယ၊ ႓ွ္လု္ခါင့္ ထံင္႓းပု္တာ။
၉။ ထင္းဍဳံလုက္ ပု္ကဲမႝီၟ၊ ပညာ့ဥာဏ္ဏွ္ ပု္႓းပၱဳဲ၊
ပညာ့ေအယုိင္ လု္ပု္အီ၊ ေဏ၀္ၟဆု္ထုိင္သာ့ က်ာ္ၾသီ့။
၁၀။ ေမံခၚဏွ္ ကုိ၀္ဆု္ေအသ၀့္၊ ဆု္ဖါန္ေမံ ၀ီ့ဍဳံးဏု္လွ္၊
ဟွာဖႜဳိ၀္လာဏင့္ ၾကဳက္တႝ၀့္၊ မးလု္ယာင္ ပု္ဍးဖုိင္ထ၀့္။
၁၁။ ဆု္ခႜါင္မြာဲတုဂ္ရၜပၞာ့၊ စွ္ဆံင္းမံင္းသာ ကုိ၀္အု္ဟွာ၊
တႜာဥာဏ္ ပု္ေအးအင္းစာ၊ ပညာ့ဖင္ ပု္ဍးဖုိင္သာ။
၁၂။ လိက္ေအၟေသွ္ ပု္ဍးဆု္ေ႓ႜ၊ ကုံးမာေလာဟ္၀ယ္ ကုိ၀္ဟွာေဍ၊
ေကႜစုိဒ္ဟွဟ္ ဟွဳိ၀္ဖင္းခြြါ႕ေဟွး၊ ပု္ုလု္ခါင့္ တင့္လူၟတင့္ဃွဳဦ။
၁၃။ ေဏ၀္ၟဂုဏ္ေဍာဟ္တယ္ မြာဲပညာ့၊ ေကႜစုိဒ္ဟွ္မာေလာဟ္ကုိ၀္ဟွာ၊
ပညာ့အွ္ ပုဂၢဳိလ္လု္ဟွာ၊ အွ္ထံင္ၟအုိ၀္ ဟု္႓းထုိင္သာ။
၁၄။ ေအၟထံင္ဒုကၡ ဆု္ကးဟွယ္၊ ဖု္ေလံဖံင္ လု္႓းေခါ၀္ၟတယ္။
ပညာ့ဥာဏ္အီ ဂုဏ္ေဍာဟ္တယ္၊ ေကႜစုိဒ္ဟွ္မာေလာဟ္ဖုက္ဖယ္၊
၁၅။ ပညာ့အွ္ ဟု္ဍးဆု္ယာင္၊ ဍးေစာ၀္လ္ုယာ့ ေဍလု္ခါင့္၊
ေဟွ၀္အု္ိင္မု္ထံင္ အွ္႓ုဂ္ယါင္၊ ဥာဏ္ဍးေစာ၀္၀ယ္ အွ္ကႛာင္။
၁၆။ ပညာ့အွ္ ပုဂၢဳိလ္လု္ဟွာ၊ ေကာ၀္ၾကင္ေခါဟ္မိင္အွ္သွ္ဖႜါ၊
ေလ၀္ထံင္႓း လု္လ(ရာ)လု္ထာ၊ ပူဇၜဆုိင္ ဟု္႓းထုိင္သာ။
၁၇။ ပညာ့အွ္ ဟု္ဍးဆု္ကုိ၀္၊ ေ႓့ဟု္ေမံဖင္ လု္ဟွာဖႜဳိ၀္၊
ကႝာင့္အးဏင့္ယွဳက္ယင္အုိ၀္၊ ေထာဟ္ေထံထ၀့္ဟွံင္ ႓းထံင္သုိ၀္။
၁၈။ ပညာ့ဂုဏ္အီ ႓ွ္႓ၚေအး၊ ကုံးမာေလာဟ္ ဟွဳိ၀္ဖင္းခြါ႔ေဟွး
ပညာ့အွ္ဟွံင္ ကုိ၀္မိင္ေဍ၊ ေသွ္ပညာ့ လု္မြာဲဆု္ကုဦ။
၁၉။ ပညာ့ဥာဏ္အီ မြာဲသႝာ္၊ ကုံးမာေလာဟ္ကႜာင္ထင္းလာၟဆာ္၊
ေဖံေဃွာ၀့္ခြိက္သာ့ ေမာဟခၚ၊ မု္ဍးေစာ၀္ထံင္ ဓ၀္ၟခင္းထာ္။
၂၀။ ပညာ့လိက္ မာေအဍဳဂ္ပါင္၊ ဆု္ေဟွ၀္္ဆု္အုိင္ ဍးေစာ၀္ယာင္၊
ၾကံင္ၾကာလာၟဏင့္သီးလု္ခါင့္၊ က်ာ္ဓ၀္ၟဖုိင္သာ ဍးေစာ၀္ယါင္။
၂၁။ ပညာ့လိက္ ပု္ေအလံင္မာ၊ ဓ၀္ၟဂလာန္က်ာ္ ႓းေသွ္ယာ့၊
သမႜဳိင့္လာၟဏင့္ ေဏ၀္ၟ႓ႜယ္သာ၊ မးလု္ယါင္ က်ာ္လူၟက်ာ္ထာ့။
၂၂။ ပညာ့လိက္ မာေလာဟ္ေအကႜဳ္၊ ေသွ္ယာ့ေလာကီ ေဍေလာကၱဳ္၊
ခ်ပ္ၿခင္ဗစါ ေယာ၀္ၟ႓ုိင္႓ုိင္၊ ထုက္လု္အုိ၀္ နဗၺာန္မဂ္ဖုိလ္။
၂၃။ ဟွင္ေပ၀့္လု္မာေလာဟ္ပညာ့၊ ထံင္ၟဟွင္ေဍာဟ္မု္ဏးဆု္ဏါ၊
ပု္ဟုိတ္လု္မာ ႓းပညာ့၊ ဥာဏ္ေမံခၚ လု္ဍးဖုိင္သာ။
၂၄။ ထင္းဍဳံလုက္ ဟ္ုကဲဟု္ခြါ႕၊ ေအၟလု္ေသွ္ဍ၀္ ဥာဏ္ပညာ့၊
ဥာဏ္လု္အွ္ ဟု္ကဲဟု္ခြါ႕၊ ဍဳံလုက္ဖုိင္ လု္႓းပြါ။
၂၅။ စာင္းခၝါင္ၟ ဍဳံလုက္သံင္သာ့၊ မြာဲဟု္႓ုံးေၿပ ကဲဟု္ခြါ႔၊
ပညာ့ေမံဖင္ ေအၟလု္ကႜာ၊ မြာဲ႓ုံးေၿပ ပု္လု္ေသွ္ယာ့။
၂၆။ ထင္းဍဳံလုက္ ပု္ကဲဟု္ဖႜဳံ၊ ပညာ့ဥာဏ္အီ လု္ပၠဳံ၊
ကဲမႝီၟ လု္လုက္အု္သုံ႕၊ ခၝါင္ၟသံင္သာဏွ္ ႓းဟွဳံ႕။
၂၇။ ကါလာလု္ သာ႓င္းဍာ္ခါ့၊ ပညာ့ဥာဏ္ ဏု္လ္ုလံင္မာ၊
လံင္ဆု္႓ွ္ ပါမုက္ပါလာ၊ ထံင္လု္ခါင့္ ဏု္႓းဒုကၡ။
၂၈။ ကဲမႝီၟ ဏု္ကု္တု္ဒွ္၊ ဆု္ေဟွ၀္ ဆု္အုိင္ လု္ပ၀္ၟသ၀့္၊
ေသွ္ယာ့ဏါၟဟွဳိင့္ ေအၟလု္အွ္၊ အွ္ယိက္ဏင့္ ဏု္ယုက္ထ၀့္ပႜ၀္။
၂၉။ ပု္လု္မြာဲ ပု္ဖႜဴၟ ပု္ဟွံင္၊ ဍဳဂ္ပါင္ရုပ္သာ္ ကုိ၀္ရသံင့္၊
ပညာ့ဥာဏ္ ဏု္လု္ပၱံင္၊ ယွာင္လဲပညာ့ မု္တု္ရံင္။
၃၀။ ထင္းလု္က်း သာသုင္းလု္ဖါ၊ ဏု္သာက်ဴင္း လံင္ပ်ဏု္သာ၊
ပညာ့ဥာဏ္ ဏု္လု္အင္းစာ၊ ထံင္လု္ခါင့္ ဏု္႓းဒုကၡ။
၃၁။ ပညာ့ဥာဏ္ ဏု္လု္မာေလာဟ္၊ ဓ၀္ၟက်ာ္ ဆ္ုခႜာင္ လု္ဍးေစာ၀္၊
ဆု္အု္မး ပါ႓းေသႝာ၀္၊ ေဍယိက္ေဍယါင္ ဓ၀္ၟလင္ဍဳိ၀္။
၃၂။ ကဲမႝီၟ ဏု္စွ္လု္ထံင္၊ ဏု္လံင္ပ် သာဖႜဴၟ သာဟွံင္၊
လုက္ပႜ၀္ယုက္ ဏ္ုစာင္းစံင္စံင္၊ ထံင္လု္ခါင့္ ဏု္႓းထၝံင့္။
၃၃။ ကဲမႝီၟ ဍဳံလုက္ေခါဟ္ဍာ၊ လု္ဆံင္းမံင္း လု္မံင္းလု္ယာ့၊
ေဟွ၀္အုိင္ လု္ဆံင့္မံင္းဗု္စာ၊ ဏု္ယုက္ထ၀့္ ဃွဳိင့္ဟွင္းေခါဟ္ဍာ။
၃၄။ ကဲမႝီၟ လု္လုက္အု္သုံ႔၊ ပညာ့ဥာဏ္ ဏ္ုလု္ပၠဳံ၊
ထင္းဍဳံလုက္ ဏု္စာင္း႓ံင္႓ုင္၊ သုံ႔လု္ယူ မႝီၟအု္ၿမဳံ။
၃၅။ ကဲမႝီီီီၟ ဏု္က်ဴင္းကု္ထူ႔၊ ပညာ့ဥာဏ္ ဏု္လု္အင္းဃွဴ႕၊
သာယွံင္ငၝ ဏု္သုင္းကႛဴ၊ ပုဂၢိဳလ္ခၚ ဟု္သုံၟ လု္ယူ။
၃၆။ ေမံခၚဏွ္ လု္မြာဲဟု္ခၚ၊ ပညာ့ေအဖင္ဍးေစာ၀္ယါင္၊
ပုဂၢိဳလ္ပညာ့ ေမံေအၟခၚ၊ ထႜဳဂ္သံင္သာ့ ခႜဳက္လင္႓ၚ။
၃၇။ ပညာ့လိက္ ေအၟလု္ထီ့ဆာ၊ ဓ၀္ၟဂလာန္က်ာ္ ဍးလု္ကႜာ၊
ေဟွ၀္အုိင္ဏီ့မိင္ ဓ၀္ၟဖုိင္သာ၊ ဍးလု္ထီ့ သာ႓းဍီဍာ။
၃၈။ လိက္လု္ေသွ္ ဟု္ေမံလု္ဖင္၊ ေမာဟခႜဳက္႓ၚ ေ႓့ဥမင့္၊
ဓ၀္ၟဂလာန္က်ာ္ လု္ကႜဳ္ခႜင့္၊ လု္ေသွ္ယာ့ အု္မးအု္မင့္။
၃၉။ ကာလာဍး ႓ုိ၀္ဏါင္းအီဟွ္၊ ပညာ့လိက္ မာေလာဟ္၀ယ္႓ွ္၊
ေဟွ၀္အုိင္မု္ထံင္ အွ္႓ုဂ္လွ္၊ လိက္ေသွ္၀ယ္ လု္႓းကု္တ၀္။
(က) အု္ယုိ၀္မြာဲ အု္ခင္ၟပညာ့၊ ထံင္အု္အိင္း ယု္မု္လ၀္ပ်ာ၊
ပုဂၢိဳလ္လု္ခါင့္ သီးလု္္ဖး၊ ထံင္ေဏ၀္ၟ၀ယ္ ဆံင့္ထးကုိ၀္ဟွာ။
ဖူ႔က်ာ္ ဍီးအြာ(ပၚက်ံင္ၟေတာရဘာၟ)ေ၀့
သႜပတ္သုတလကၤာဖုိင္ ဆု္ခႜါင္အင္းသံင္းလု္ဖး။
ကရင္လူမ်ိဳးကို မခ်စ္ေသာ သူငယ္ခ်င္းအတြက္

“အမ်ိဳး မခ်စ္ေသာ သူငယ္ခ်င္း”၊ မင္းကို ငါ ဒီလို ေခါင္းစဥ္တပ္ၿပီး ေခၚလိုက္လို႔ မင္း အံ့ၾသသြားမွာ လား။ ငါ့ကို ေဒါသျဖစ္ၿပီး ရန္လိုေနမွာလား ဆိုတာ ကိုေတာ့ မင္းကိုယ္မင္း အသိဆံုးပဲ ျဖစ္မွာပါ။ ငါက လည္း မင္းကို ဒီလိုမ်ိဳး ဂုဏ္ပုဒ္ ႀကီးႀကီးမားမား တပ္ဖို႔ မရည္ရြယ္ ခဲ့ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ငါ သြားရင္း လာရင္း တျခားေသာ (တခ်ိဳ႕ေသာ) ကရင္လူမ်ိဳး သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ စကားေျပာရင္းနဲ႔ အေၾကာင္းတိုက္ဆိုင္သြားလို႔ မင္းအတြက္ ဒီစာကို ေရးျဖစ္သြားတာပါ။
ငါဆံုေတြ႕ဖူးတဲ့ ကရင္လူမ်ိဳး သူငယ္ခ်င္း တေယာက္ဆိုရင္ ဘယ္ေလာက္ထိ ဆိုးလဲဆိုတာ မင္းကို ေျပာျပမယ္။ (သူ ဆိုးတယ္ဆိုတာ ဆိုးသြမ္းတဲ့ သေဘာေျပာတာ မဟုတ္ဘူးေနာ္။ ကိုယ့္ ကရင္လူမ်ိဳးကို သူမခ်စ္လို႔ ဆိုးတယ္လို႔ ေျပာတာ။) ကဲ … အဲဒီ လူရဲ႕အေၾကာင္းကို ေျပာရရင္ နာမည္က ကရင္နာမည္ လွလွေလးကို မွည့္ထားတာ။ ေနတာကလည္း ကရင္ၿမိဳ႕ႀကီး တၿမိဳ႕မွာ ေမြးဖြား ႀကီးျပင္းလာတာ။ သူ႕ရဲ႕ မိဘေတြက သူ႕ရဲ႕ အမည္ကို ကရင္အမည္အျဖစ္ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ မွည့္ထားတယ္ ဆိုေပမယ့္ သူကေတာ့ ကရင္လူမ်ိဳးေတြ ဘာပဲလုပ္လုပ္ လံုး၀ (လံုး၀) စိတ္မ၀င္စားဘူး။ (ဥပမာ - ငါတို႔ ဒံုးအက သင္ေနတဲ့ အခ်ိန္၊ ကရင္စာေပ ယဥ္ေက်းမႈ သင္ေနတဲ့ အခ်ိန္ေတြ ဆိုပါေတာ့ကြာ။)
ေအး … သူ႕ကို ငါ အဲဒီလို ဆံုေတြ႕ရတဲ့ အခ်ိန္မွာ သူနဲ႔ ေနပံုထိုင္ပံု၊ ေျပာပံုဆိုပံု၊ စိတ္သေဘာထားပါ တူညီတိုက္ဆိုင္တဲ့ တခါက သူငယ္ခ်င္းအျဖစ္ ဆံုဆည္းခဲ့ဖူးတဲ့ မင္းကို ငါျပန္ၿပီး သတိရမိတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ မင္းကိုလည္း မင္းရဲ႕ အဘိုးက “စ၀္အဲဆိုဒ္” ဆိုတဲ့ “မ်ိဳးခ်စ္ေသာလူ” လို႔ အဓိပၸါယ္ရတဲ့ ကရင္နာမည္နဲ႔ မွည့္ထားေပးတယ္။ ဒါေပမယ့္ မင္းက ကရင္စကားဆိုရင္ “အင္းေမ၀္” (ထမင္းစား) “အ၀္ထီ့” (ေရေသာက္) က လြဲၿပီး ဘာမွ မေျပာတတ္ဘူး။ ငါ အဲဒီလိုေျပာခဲ့လို႔ မင္းက ငါ့ကို ေဒါသနဲ႔ ျပန္ၿပီး ေျပာလိုက္ေသးတယ္။ “ငါ့ မိဘေတြက ကရင္စကားမွ မေျပာတာ၊ ငါလည္း ဘယ္ေျပာတတ္မလဲ” တဲ့။ ေအး … မင္း အဲဒီလို ေျပာလို႔ ငါ မင္းကို ျပန္ေျပာခဲ့တာေတြကို မင္း မွတ္မိေသးလား။ မိဘက ကရင္စကား မေျပာတိုင္းႏွင့္ မင္းက ကရင္စကား မေျပာတတ္ဘူးဆိုတာ မျဖစ္သင့္ဘူး။ မင္းကိုယ္တိုင္က ကရင္စကား ေျပာခ်င္စိတ္ ရွိတယ္ဆိုရင္ ငါတို႔ သူငယ္ခ်င္း ကရင္ေတြ အမ်ားႀကီးပဲ။ ငါတို႔ေတြ ကရင္စကား ေျပာတဲ့အခ်ိန္မွာ မင္းလိုက္ေျပာရင္ ကရင္စကား မတတ္ဘူးဆိုတာ မရွိပါဘူးကြာ။ မင္းကိုယ္တိုင္က ကရင္စကားကို ေျပာတတ္ေအာင္ ႀကိဳးစားၿပီး မသင္ေတာ့ ဘယ္ေျပာလို႔ ရမွာလဲ။
ငါ ဒီလိုေျပာေတာ့ မင္းက ငါ့ကို ေျပာလိုက္ေသးတယ္။ ကရင္စကား ေျပာတတ္႐ံုနဲ႔ ကမၻာပတ္လို႔ ရၿပီလား ဆိုၿပီး ငါ့ကို မင္းက ေလွာင္ေျပာင္တဲ့ အၾကည့္နဲ႔ ၾကည့္ၿပီး ေျပာလိုက္ေသးတယ္။ ေအး … ကရင္စကား၊ ကရင္စာကို တတ္႐ံုနဲ႔ ကမၻာပတ္လို႔ မရေပမယ့္ မင္းသာ ကရင္စကား မေျပာဘဲ ဒီအတိုင္း ဆက္သြားေနရင္ ေနာင္လာမယ့္ မင္းရဲ႕ အနာဂတ္ မ်ိဳးဆက္ဟာ ကရင္ပါလားဆိုတာ အတိတ္သမိုင္းမွာပဲ က်န္သြားလိမ့္မယ္ သူငယ္ခ်င္း။ ငါတို႔ ကရင္လူမ်ိဳးထဲမွာ မင္းလို စိတ္ထားေတြ၊ စိတ္ဓာတ္ေတြနဲ႔ပဲ ျပည္ေနမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ “ကရင္” ဆိုတဲ့ လူမ်ိဳးစုႀကီးဟာ သမိုင္းစာမ်က္ႏွာေပၚမွာသာ တြင္က်န္ရစ္ၿပီး အနာဂတ္မွာ တိမ္ေကာ ေပ်ာက္ကြယ္ သြားလိမ့္မယ္ ဆိုတာ မင္း အသိတရား ရွိစမ္းပါကြာ။
“ငါ ကရင္လူမ်ိဳးကို ခ်စ္တယ္ကြ” လို႔ ေၾကြးေၾကာ္တတ္ၿပီး ကရင္စကား မေျပာတတ္တဲ့ ကရင္လူမ်ိဳးေတြကို ေတြ႕တိုင္း ငါေျပာမိတာ တခုကေတာ့ “ေအး မင္း ကရင္လူမ်ိဳးကို တကယ္ခ်စ္တယ္ဆိုတာ မွန္ခဲ့ရင္ ကရင္စကားကို တတ္ေအာင္သင္။ ေနာက္ဆံုးကြာ။ ကရင္စကားကို မေျပာႏိုင္ရင္ေတာင္မွ မင္းရဲ႕ ကရင္အမ်ိဳးသား သီခ်င္းကို မင္းရေအာင္ ႀကိဳးစားၿပီး ဆိုထားပါ။ မင္းသာ ကရင္အမ်ိဳးသား သီခ်င္းကို ရထားမယ္ဆိုရင္ မင္းကို တျခားလူမ်ိဳးေတြက အေၾကာင္းတိုက္ဆိုင္လို႔ မင္း ကရင္စကားတတ္လားလို႔ ေမးလာခဲ့ရင္ မင္းက ဟာ … ငါ ကရင္စကား မေျပာနဲ႔၊ ကရင္အမ်ိဳးသား သီခ်င္းကိုပါ ရတယ္ဆိုၿပီး အာမာန္အျပည့္နဲ႔ ဆိုျပလိုက္စမ္းပါ။ အဲဒါဆိုရင္ မင္းကို သူတို႔က အထင္ေသးေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူး။ မင္းကို အထင္မေသးမွေတာ့ မင္းရဲ႕ လူမ်ိဳး၊ ငါတို႔ရဲ႕ ကရင္လူမ်ိဳးကိုလည္း ဘယ္သူမွ အထင္မေသးရဲေတာ့ဘဲ အထင္ႀကီး ေလးစား လာလိမ့္မယ္ဆိုတာ မင္းရဲ႕ အသိစိတ္ထဲမွာ အၿမဲတမ္း ရွိထားမယ္ဆိုရင္ မေကာင္းဘူးလား သူငယ္ခ်င္း” ဆိုၿပီး ငါ ေျပာေလ့ရွိတယ္။
သူငယ္ခ်င္း၊ ေနာက္ဆံုး အေနနဲ႔ ငါ မင္းကို မွာခ်င္တာကေတာ့ မင္းကို မ်ိဳးမခ်စ္တဲ့ ကရင္လူမ်ိဳးလို႔ လူေတြရဲ႕ အထင္ေသးတဲ့ မ်က္လံုးေတြနဲ႔ ၾကည့္ၿပီး ေျပာတာကို မခံရေအာင္ အနာဂတ္မွာ ကရင္လူမ်ိဳးရဲ႕ ဂုဏ္ကို ေဆာင္ႏိုင္တဲ့ ကရင္ဘိုးဘြားေတြရဲ႕ ႀကိဳးပမ္းခဲ့မႈေတြေၾကာင့္ ရရွိထားတဲ့ ကရင္အမ်ိဳးသား ႏွစ္သစ္ကူးေန႔ကို ကရင္႐ိုးရာ ယဥ္ေက်းမႈေတြကို မေပ်ာက္ကြယ္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းဖို႔ သမိုင္းေပး တာ၀န္တရပ္ အေနနဲ႔ မင္းရဲ႕ အသိစိတ္ဓာတ္မွာ အၿမဲကိန္းေအာင္းၿပီး ငါတို႔နဲ႔ အတူတူ စည္းလံုး ညီညြတ္စြာနဲ႔ သမိုင္းေပး တာ၀န္ကို ေက်ပြန္စြာနဲ႔ ငါတို႔ေတြ အတူတကြ ထမ္းေဆာင္ၾကရေအာင္လား သူငယ္ခ်င္း။
ေနာင္တခ်ိန္မွာ မင္းဆီကို ငါ စာေရးရင္ “ကရင္လူမ်ိဳးကို ခ်စ္ေသာ၊ ကရင္လူမ်ိဳးေတြရဲ႕ ျမတ္ႏိုး ခ်စ္ခင္ ေလးစားမႈကို ခံရေသာ သူငယ္ခ်င္း” လို႔ ေခါင္းစဥ္တပ္ၿပီး ငါ ေရးခ်င္တယ္ကြာ။
မင္းရဲ႕ သူငယ္ခ်င္း
ခလယ္သား ေစာအဲသေမာ့
Thursday, October 15, 2009
ဆိုဒ္႓ံင္အဲထာင္လာ.ကိုဝ္ဟွာ


ဖႜဳံေဖာဟ္သီးေဟွး
ပ္ုဆိုဒ္ေ႓႔မု္ထင္းထဝ္႔သိုဝ္
ကိုဝ္ဟွာကုက္ဆိုင္လာ.ကိုဝ္ကိုဝ္
ဃွဴ႔ဃွင္ေအမာဆိုဒ္သၞဝ္႔
လု္ယိက္ပ္ုဆိုဒ္ မ္ုထင္းထဝ္႔။
ေဏဝ္႔ေဖာဟ္သိုဝ္ ေယာဝ္ေလာဟ္ေဏဝ္.ဟွံင္
ထံုဃွီ မာေဏဝ္.လာအု္ဍံင္
ယွာ.ခႜိဳဝ္ထဝ္. ထူရူ႔လိက္ဖႜဳံ
ေ႓႔လု္လင္မာ လံင္ဝီ.ကံု။
ဏီးကီးဆာင္႔ဖႜဳံ ဆု္ဃွီ႔လာ
ကံင္သိုဝ္ထာင္လာ. ကိုဝ္အု္ဟွာ
ေကႜာဟ္.ခဲု ိ.ခႝာ.ေဍဏာ.ဍိင္
ပီပါသင္႔ထံင္႔ ပါက်ာဟွိင္။
လု္ဆ္ုေဖာဟ္ ဆ္ုအူးသယ္ခဝ္႔
အဲဍိဳဝ္ ဍဳဂ္လင္မာ.ေဃွဝ္ဟွဝ္႔
ဖီ႔ဖူ႔ေကွ္ထဝ္. ထာင္ခံင္႔အယ္
ေ႓႔လု္လင္႓ၚ ထုဂ္ဖႜဟ္ဝယ္
ပ္ုဆိုဒ္ေဖာဟ္ ဆ္ုေအမာနိဳင္
ဆူခါင္႔ေဃွဝ္ တိုဒ္က္ုေလင္႔ဆိုင္
ေအမြာဲဆိုဒ္ဟွင္႔ တုင္.ပါင္သာ
ပါလု္ဝီ. ကုက္လာ.ကိုဝ္ဟွာ
ေ႓့ပ္ုအံင္ ေအမာကံင္းဆိုင္
ယိက္လု္ေအ မု္ထံင္ဖဝ္႔တိုင္။
ဆ္ုေက၀္လု္၀ၚ - Poison
မာေအသၞ၀့္
ဖႜဳံယွင္ေဖါဟ္သီးကို၀္အ္ုဟွာ
လိက္လာဲထူရူ႔ပ္ု႓းမာ
ထူရူ႔မုင္.႓်ာ ပ္ုေအးမာ.
ဖႜဳံယွင္ေဖါဟ္ယို၀္ မု္ဖါန္.အြာ
ေ႓႔မု္ထင္းထ၀္႔ ပ္ုထီ႔ခါန္
ဃွဴ႔ဃွင္.သၞ၀့္႓းတိုဒ္ထင္း။
သာေပ၀္႔႓းေဃွ၀္ ဖႜဳံေဍယွင္.
ဃွဴ႔ဃွဴ႔ဃွင္ဃွင္ ႓းမာလင္
ဖႜဳံထီ႔ခါန္ယို၀္ ေခါဟ္လင္ကႜာ.
အွ္၀ယ္ယိက္ယုဂ္ မိင္လးကႜာ
မူလု္ဏီေခါဟ္ ေအထင္း႓ါ.
မု္မုဂ္တယ္ေ၀႔ မြာဲထီ႔ဆာ.။
စင္႓ို၀္ဏွ္ဍ၀္. ဖႜဳံေဖါဟ္သီး
အွ္ဃွဴ႔ဃွင္ထာင္လာဏင္ထီ.
ထူရူ႔မုင္႓်ာလိက္လာဲသီး
မာေလာဟ္ထါင္လာ ေဖါဟ္ဍီပီႜး
ဘာသာ႔လိက္လာဲ ဆု္ဃီွ႔လာ
ဖႜဳံယွင္ေဖါဟ္သီး အု္ဆ္ုမာ
ေ႓႔မု္စီကႜာ မ္ုထင္းထ၀္႔
တ္ုတြယ္စူး မာေအသၞ၀့္။
ဆ္ုေက၀္လု္၀ၚ - Poison
ေခါဟ္လံင္ဖါသုိင့္ဘေလာ့မွ ကူးယူသည္။
Thursday, October 8, 2009
အလုပ္ရွင္လုပ္သမွ် ခံေနရ
10:55 PM | Posted in
ပထံုဌာနီမွ ျမန္မာအလုပ္သမားတဦး (The NEJ)
အခုထုတ္ေပးေနတဲ့ ယာယီျမန္မာႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာအလုပ္သမားေတြကို အသိေပးခ်င္ပါတယ္။ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕အနီးက ပထံုဌာနီမွာရိွတဲ့ ပလတ္စတစ္အလုပ္႐ံုက က်ေနာ္အပါအ၀င္ အလုပ္သမား (၇) ဦးဟာ အလုပ္ရွင္နဲ႔အတူ ျမ၀တီၿမိဳ႕မွာ ျမန္မာဘက္ကထုတ္ေပးတဲ့ ယာယီႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္ သြားလုပ္ၾကပါတယ္။
တေယာက္ကို ဘတ္ (၆,၅၀၀) ကုန္ၿပီး (၂) ႏွစ္သက္တမ္းရိွတဲ့ ဗီဇာလက္မွတ္ရခဲ့ပါတယ္။ ဒီလက္မွတ္နဲ႔ ထိုင္းတႏိုင္ငံလံုးမွာ လြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္ရိွတယ္လို႔ ထိုင္းနဲ႔ျမန္မာအစိုးရေတြက ေျပာထားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘန္ေကာက္ျပန္ေရာက္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ယာယီႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္ေတြကို အလုပ္ရွင္က သိမ္းလိုက္ပါတယ္။
ဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔တေတြဟာ အရင္ဘ၀ပဲဲ ျပန္ေရာက္သြားပါတယ္။ ဘယ္ကိုမွ လြတ္လပ္စြာ သြားခြင့္မရိွပါဘူး။ အခု က်ေနာ္တို႔လက္ထဲမွာ ရိွေနတဲ့ ထိုင္းကထုတ္ေပးတဲ့ အလုပ္သမားလက္မွတ္ဟာ သက္ဆိုင္ရာနယ္ေျမကေန အျခားတနယ္ကို သြားခြင့္မရိွပါဘူး။ ကိစၥႀကီးငယ္ရိွလို႔ နယ္ေက်ာ္သြားမိရင္ အဖမ္းခံရၿပီး နယ္စပ္ျပန္ပို႔ခံရတာေတြ၊ ေငြညႇစ္ခံရတာေတြ မၾကာခဏႀကံဳေတြ႕ၾကရပါတယ္။
အခုျမန္မာဘက္က ထုတ္ေပးတဲ့ အနီေရာင္ယာယီႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္အတြက္ တရား၀င္ကုန္က်ေငြက ျမန္မာဘက္ကို က်ပ္ (၃,၀၀၀) နဲ႔ ထိုင္းလ၀ကကို ဗီဇာေၾကးဘတ္ (၂,၀၀၀) ပဲ ေပးရပါတယ္။ အဲဒါကို အလုပ္ရွင္က ပြဲစားနဲ႔ေပါင္းၿပီး တေယာက္ကို ဘတ္ေငြ (၆,၅၀၀) ယူပါတယ္။ ဒီေငြေတြကို အလုပ္ရွင္က မေပးပါဘူး၊ အလုပ္သမားကပဲ ေပးတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ဘယ္လိုအေန အထားေတြပဲေပၚေပၚ အလုပ္သမားေတြကေတာ့ နင္းျပားဘ၀ကေန တက္လမ္းမျမင္ေသးဘူး။ သက္ဆိုင္ရာအစိုးရေတြက ဘာေျပာေျပာ လက္ေတြ႔မွာ အလုပ္ရွင္ေတြ လုပ္သမွ်ခံရတာက က်ေနာ္တို႔ အလုပ္သမားေတြပါ။ ဒါေၾကာင့္ တျခား ဘ၀တူ အလုပ္သမားေတြအေနနဲ႔ က်ေနာ္တို႔လို မိေအးႏွစ္ခါနာတဲ့အျဖစ္မ်ိဳး မေရာက္ေအာင္ ႀကိဳတင္ၿပီး လိုအပ္တာေတြ ျပင္ဆင္ႏိုင္ေအာင္ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕အျဖစ္အပ်က္မွန္ကို တင္ျပလိုက္ရျခင္း ျဖစ္ပါတယ္ခင္ဗ်ား။
ေနာင္ကျမဳိင္ ဒကာဒကာမမ်ား

အထက္ေဖၚျပပါ ဓာတ္ပုံမ်ားသည္ က်ြန္ေတာ္ရြာသူေလးမ်ား ျဖစ္ပါတယ္။
အခုလက္ရိွ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာ အလုပ္လုပ္ရင္း ပညာဆည္းပူးေနပါတယ္။
ထုိင္းေရာက္ ျမန္မာလုပ္သားတခ်ဳိ႕ ပိတ္ေလွာင္ေစခိုင္းခံရ

Rev. Sunanda
ျပည္တြင္းမွာ အဓမၼလုပ္အား ေစခုိင္းမႈေတြနဲ႔ ႀကံဳေနရတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံသားေတြဟာ ျပည္ပထြက္ အလုပ္လုပ္ကုိင္ရာမွာလည္း ဒီလုိအေျခအေနေတြနဲ႔ ႀကံဳေနရပါတယ္။ ထုိင္းႏုိင္ငံ၊ မဟာခ်ဳိင္ေဒသက ျမန္မာအလုပ္သမားေတြ ႀကဳံေတြ႕ေနရတဲ့ အခက္အခဲ၊ အေျခအေနေတြကုိ ဗြီအိုေအ ထုိင္းအေျခစုိက္ သတင္းေထာက္ ကိုေက်ာ္ထင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။
ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇူလုိင္လတြင္းမွာ ထုိင္းအာဏာပုိင္ေတြနဲ႔ ျမန္မာအလုပ္သမားအေရး လႈပ္ရွားသူေတြ မဟာခ်ဳိင္ေဒသက ပုစြန္လုပ္ငန္းခြင္တခုကုိ ၀င္ေရာက္စီးနင္းခဲ့ရာမွာ ေလွာင္ပိတ္ေစခုိင္းခံေနရတဲ့ ျမန္မာအလုပ္သမား ၅၀ ေက်ာ္ကုိ ကယ္တင္ႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။ သူတုိ႔ဟာ တရက္ကုိ နာရီ ၂၀ အလုပ္လုပ္ရၿပီး လုပ္ခ ဘတ္ ၅၀ သာ ရတယ္လုိ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ အလုပ္သမားသမဂၢ (FTUB) က ေျပာပါတယ္။
ကယ္တင္ခံရသူေတြထဲ ကေလးလုပ္သားေတြလည္း ပါတယ္လုိ႔ FTUB ေရႊ႕ေျပာင္း အလုပ္သမားေရးရာ တာ၀န္ခံ ဦးတင္ထြန္းေအာင္က ေျပာပါတယ္။
“ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂ လေလာက္ကလည္း ေထာင္လုိထားၿပီး အလုပ္သမားေတြကုိ ခုိင္းေနတဲ့ စက္႐ုံမ်ဳိးလည္း က်ေနာ္တုိ႔ ကယ္ခဲ့ဖူးတာ ရွိတယ္။ အဲဒီမွာလည္း အသက္မျပည့္တဲ့ ကေလးေတြ ပါတယ္ေလ။ အဲဒါေတြက လက္ရွိျဖစ္ေနတဲ့ အေနထားေပါ့ေနာ္”
ခုလုိ စစ္ေဆးမႈေတြ ရွိေပမယ့္ စက္႐ုံပုိင္ရွင္ အမ်ားစုဟာ ႀကိဳတင္ သတင္းရထားတာေၾကာင့္ တရားမ၀င္ အလုပ္သမားေတြနဲ႔ ကေလးလုပ္သားေတြကုိ ယာယီ ထုတ္ပယ္ထားၾကတယ္လုိ႔ အလုပ္သမားအေရး လုပ္သူေတြက ေျပာၾကပါတယ္။
မၾကာခဏဆုိသလို အေရးယူခံရေပမဲ့လည္း ဥပေဒအရ ထိေရာက္စြာ အေရးယူမႈ မရွိေသးဘူးလုိ႔ ဦးတင္ထြန္းေအာင္က ဆက္ေျပာပါတယ္။
“ဒီလုိ ကေလးအလုပ္သမားေတြ၊ မတရား အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ ခုိင္းေစမႈေတြက မဟာခ်ဳိင္ နယ္ေျမေဒသမွာ မႈခင္းေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား က်ေနာ္တုိ႔ ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ဖူးတာ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တုိ႔ျမင္တာက ထုိင္းအစုိးရ ကုိယ္တုိင္ကုိကလည္း ဒီဟာေတြကုိ သူတုိ႔ ဖုံးဖိခ်င္တယ္။ ေနာက္ၿပီး နယ္ေျမမွာရွိတဲ့ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ေတြကလည္း နယ္ေျမခံ အာဏာပုိင္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းမႈရွိတဲ့အတြက္ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္မႈေတြဟာ ထိေရာက္သင့္သေလာက္ မထိေရာက္ဘူး။ အထူးသျဖင့္ ဒီစက္႐ုံေတြကုိ ထုိင္းအာဏာပုိင္ေတြေရာ၊ ႏုိင္ငံတကာကေရာ ၀င္ေရာက္စစ္ေဆးၿပီး ဖမ္းဆီးအေရးယူေပမဲ့ က်ေနာ္တုိ႔ျမင္တာ ဒီစက္႐ုံသည္ ဆက္ၿပီး အလုပ္လုပ္ခြင့္ ရွိေနတယ္၊ ဒီစက္႐ုံက ပစၥည္းေတြကို ဆက္ထုတ္ေနတာ ေတြ႕ရတယ္။ အဲဒီလို ထိေရာက္စြာ အေရးယူမႈ မရွိတဲ့အတြက္ ဒီလိုမ်ဳိး အလုပ္ရွင္ေတြရဲ႕ ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ပုိၿပီး ရွိလာတဲ့ အေနအထား ေတြ႕ရတယ္။”
ထုိင္းနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တုိ႔က ပုစြန္လုပ္ငန္းခြင္ေတြမွာ အလုပ္ခ်ိန္မ်ားမ်ား လုပ္ရေပမယ့္ လုပ္ခနည္းနည္းသာရၿပီး ကေလးအလုပ္သမားေတြကုိလည္း သုံးေနဆဲလုိ႔ အေမရိကန္အေျခစုိက္ Solidarity Center ရဲ႕ သုေတသနစာတမ္း တေစာင္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ထုိင္းဟာ ပုစြန္တင္ပုိ႔တဲ့ ထိပ္တန္းႏုိင္ငံျဖစ္ၿပီး ပုစြန္ကုန္ေခ်ာ တင္ပုိ႔ထုတ္လုပ္မႈရဲ႕ ၄၀% ဟာ မဟာခ်ဳိင္ေဒသက ျဖစ္တယ္လုိ႔လည္း သုေတသနစာတမ္းက ဆုိပါတယ္။ ဒီႏွစ္ထဲ ေရခ်ဳိ၊ ေရငံ ငါးဖမ္းလုပ္ငန္းနဲ႔ ေရထြက္ပစၥည္း လုပ္ငန္းေတြမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံသား ၃၈၀,၀၀၀ နီးပါး မွတ္ပုံတင္ခဲ့ၾကတယ္လုိ႔ ထုိင္းအလုပ္သမား ၀န္ႀကီးဌာနရဲ႕ စာရင္းအရ သိရပါတယ္။
Thursday, August 6, 2009
Thursday, July 23, 2009
Tuesday, July 21, 2009
ကရင္စာေပ အကၡရာျဖစ္ေပၚလာပံု 0ေတာမွီရဟန္း (ေတာင္ကေလးေအးရိပ္သာ-ဘားအံ)
ကရင္လူမ်ိဳးတို႔သည္ေနထိုင္လာခဲ့ေသာ မက္ဆိုပိုေတးမီးယားေဒသႏွင့္ ရွိနလြင္ျပင္ျမစ္ႏွစ္မြာေဒသတြင္ ကရင္လူမ်ိဳးတို႔သည္ စာေရးျခင္းအတတ္ပညာကို တတ္ေျမာက္ခဲ့ၾကျပီဟု သမိုင္းသုေတသီတို႔က ဆိုၾက၏။
အေစာဆံုးကမၻာ့စာေပ
ဘီစီ (၄၀၀၀)ႏွင့္ (၃၀၀)ခန္႔တြင္ ဆူမာရီးယန္းလူမ်ိဳးသည္ မွ်ားသြားပံု အကၡရာႏွင့္ စာေရး၍ အီဂ်စ္လူမ်ိဳးတို႔သည္ အရုပ္စာျဖင့္ ကမၻာ့ေပၚတြင္ အေစာဆံုးစာေရးနည္း ေရးသားၾကသည္ကို သမိုင္းပညာရွင္တို႔ကဆို၏။
ကမၻာ့အႏွံ႕ဆူမားရီးယန္းလူမ်ိဳးတို႔သည္ က်ဴနီေဖါင္းစာေရးနည္းကို ဆီမိုက္အႏြယ္၀င္ ဘက္ဘီလံုးနီးယန္းလူမ်ိဳးႏွင့္ အဆီးနီးယန္းလူမ်ိဳးတို႔က ဘီစီ (၂၅၀၀)ခန္႔တြင္ လက္ခံရယူခဲ့ျပီး ၄င္းတို႔ထံမွ တစ္ဆင့္ အင္ဒိုဥေရာပအႏြယ္ျဖစ္ေသာ ဟစ္တိုက္ႏွင့္ ပါရွန္းလူမ်ိဳးတို႔ထံမွ ဘီစီ (၁၅၀၀) ႏွင့္ (၆၀၀)ခန္႔တြင္ အသီးသီးျပန္႔ႏွံ႔ခဲ့သည္။
အေနာက္ဆီမင္းတစ္အႏြယ္သည္ ဖီနီရွန္ကုန္သည္မ်ားထံမွတစ္ဆင့္ ဂရိလူမ်ိဳးတို႔က စာေရးနည္း အတတ္ပညာကို ဘီစီ (၉၀၀)ရာစုခန္႔တြင္ ရရွိၾကျပီးလွ်င္ ဂရိတို႔ထံမွတစ္ဆင့္ လက္တင္၊ ျပစ္သစ္၊
ဂ်ာမန္စေသာ ဥေရာပဘာသာစေပမ်ား ျဖစ္ထြန္းေပၚေပါက္ခဲ့ေပသည္။ ၁၅-ရာစုႏွင့္ စာပံုႏွိပ္ အတတ္ေပၚေပါက္လာျခင္းႏွင့္ သာသနာျပဳပုဂိဳလ္တို႔၏ ၾကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈေၾကာင့္ စာေရးျခင္းအတတ္သည္ ကမၻာ့အႏွံ႕အျပားပ်ံ႕ႏွံ႕ခဲ့ေပ၏။
အာရွေရာက္စာေပအကၡရာအေရွ႕ေတာင္အာရွႏိုင္င့မ်ားျဖစ္သည့္ အိႏၵိယ၊ သီရိလကၤာ၊ နီေပါလ္၊ တိဗက္၊ ျမန္မာ၊ ထိုင္း၊ ကေမၻာဒီးယား၊ လာအိုႏွင့္ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံတို႔၏ အသံုးျပဳလွ်က္ရွိေသာ အကၡရာမ်ားမွာ အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ ဘီစီ (၇)ရာစုေနာက္ပိုင္းတြင္ ထြန္းကားလာသည့္ ျဗဟၼီအကၡရာမ်ားျဖစ္၏။
ဆိမိတစ္အကၡရာမွ ျဗဟၼီအကၡရာ
ျဗဟၼီအကၡရာသည္ ဘီစီ (၈၉၀)ခန္႔က ဖီနီရွန္ေက်ာက္စာမ်ားတြင္ ေတြ႕ျမင္ရေသာ ေျမာက္ပိုင္း ဆိမိတစ္အကၡရာမွ ဆင္းသက္လာခဲ့ေၾကာင္းေတြ႕ရွိရသည္။ ၄င္းတို႔အကၡရာမ်ားကို မက္ဆိုပိုေတးမီးယားေဒသမွရွိေသာ လူမ်ိဳးစုမ်ားက ယူေဆာင္လာခဲ့ရာမွ ဘီစီ (၃)ရာစုခန္႔က အေသာကဘုရင္ေက်ာက္စာမ်ားကို ေရးထိုးထားေသာ အခ်ိန္မွစ၍ ျဗဟၼီအကၡရာဟု အမည္တြင္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္၏။
ျမန္ႏိုင္ငံရွိ အကၡရာ
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ယေန႔ေရးသားေသာအကၡရာသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ ဘီစီ (၆)ရာစုခန္႔တြင္ စတင္ထြန္းကားခဲ့ေသာ ျဗဟၼီအကၡရာပြားမ်ားျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း ပညာရွင္တို႔က လက္ခံၾကသည္။ ေအဒီ (၄)ရာစုႏွစ္ခန္႔က သေရေခတၱရာ ပ်ဴလူမ်ိဳးတို႔ ေရးသားလွ်က္ရွိေသာ အကၡရာသည္ အိႏၵိယေျမာက္ပိုင္းသံုး -ကဒမၻ-အကၡရာ-ျဖစ္ေၾကာင္း ပညာရွင္မ်ားက လက္ခံၾကသည္။
(ခင္ဘကုန္း - ေရႊေပခ်ပ္ (၂၀) ကို ေလ့လာပါ)
ကရင္လူမ်ိဳး ပလႅ၀အကၡရာ
ကရင္တို႔သည္ မက္ဆိုပိုေတးမီးယားေဒသရွိ ရွနလြင္ျပင္ ျမစ္ႏွစ္မႊာေဒသမွ ေရးသားတတ္ေျမာက္ေသာ စာေပကို ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ေရာက္ရွိေသာအခါ အကၡရာသစ္မ်ားေရးသားတီထြင္လာ၍ မူလေရးသားေသာ -ဆိမိတစ္အကၡရာ- ကို အသံုးမျပဳေတာ့ဘဲ -ပလႅ၀အကၡရာ-ကို ဆန္းသစ္တီထြင္ကာ ေရးသားလာခဲ့ၾကသည္ဟု စာေပအကၡရာသမိုင္းပညာရွင္တို႔က ဆိုၾက၏၏။
မြန္ႏွင့္ကရင္ အကၡရာတူၾက
ကရင္တို႔သည္ ျမန္္မာႏိုင္ငံတြင္ေရက္ရွိေနထိုင္ေသာအခါ ကရင္တို႔ေရးသားေသာ -ပလႅ၀အကၡရာ-ျဖင့္ပင္ မြန္လူမ်ိဳးတို႔သည္လည္း ၄င္းအကၡရာစာႏွင့္ ေရးသားခဲ့ၾကသည္ကိုေတြ႕ရသည္။
ဘုရင္ေရးေသာ အကၡရာ
ပလႅ၀အကၡရာ-ဆိုသည္မွာ အိႏၵိယႏိုင္ငံတြင္ ေရွးအက်ဆံုး အသံုးျပဳေသာ -ျဗဟၼီအကၡရာ-မူကြဲျဖစ္ပါသည္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံတြင္ ဂုတၳဘုရင္ အုပ္ခ်ဳပ္စဥ္ ဂုတၳအကၡရာ၊ ကဒမၸဘုရင္အုပ္ခ်ဳပ္လွ်င္ ကဒမၸအကၡရာ၊ ပလႅ၀ဘုရင္အုပ္ခ်ဳပ္လွ်င္ ပလႅ၀အကၡရာသံုးေၾကာင္း သုေတသီတို႔က ဆိုၾက၏။
အထက္ျမန္မာႏိုင္ငံ စာေပအင္အားစာအုပ္က
ယေန႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေနထိုင္တဲ့ တိုင္း၇င္းသားအားလံုးတို႔ရဲ႕ ေရးသားတဲ့စာေပဟာ -ပလႅ၀အကၡရာ-ေတြပါဘဲ၊ ဒီအကၡရာဟာ အိႏၵိယကုန္သည္ထံမွ တစ္ဆင့္ ျမန္မာတိုင္းရင္းသားမ်ား
လက္ထဲကို ေရာင္ခဲ့တယ္လို႔ သမိုင္းပညာရွင္ေတြကဆိုတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေရးသားတဲ့စာေပအမ်ားစုဟာ အကၡရာသံုးတဲ့ သမိုင္းနဲပၾကည့္ရင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ ဘက္မွာ -ဂုတၳအကၡရာ-နဲ႔ သကၠဋဘာသာေက်ာက္စာေတြမွာ ေတြ႕ရွိရပါတယ္။ ဟန္လင္းဘက္မွာက -ဂုတၳအကၡရာ-နဲ႔ ပ်ဴဘာသာေက်ာက္စာေတြ ေတြ႕၇တယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ -ဂုတၳအကၡရာ-၀င္ေရာက္လာတာဟာ ေအဒီ (၄၀၀)ထက္မေစာဘဲ (၆၀၀)ထက္ ေနာက္မက်ဘူးလို႔ သမိုင္းပညာရွင္ေတြေျပာပါတယ္။
သေရေခတၱရာပ်ိဳ႕မွာရွိတဲ့ ပ်ဴလူမ်ိဳးေတြက ကဒမၸအကၡရာသံုးတယ္။ (ဟန္လင္းပ်ဴက - ဂုတၳအကၡရာသံုးတယ္) သထံုနဲ႔ မုတၱမဘက္က မြန္လူမ်ိဳးနဲ႔ ကရင္လူမ်ိဳးတို႔မွာေတာ့ -ပလႅ၀အကၡရာ-နဲ႔ ခရစ္ေအဒီ (၇၀၀)ေလာက္က စတင္ျပီးေတာ့ အသံုးျပဳတယ္လို႔ ခန္႔မွန္းၾကတယ္။ ဒီထက္ေစာရင္လည္း ေစာႏိုင္တယ္။
ကရင္မ်ားကလည္း အဲဒီေခတ္ေလာက္ဘဲ ကရင္စာကို ပလႅ၀အကၡရာနဲ႔ ကရင္အသံထြက္အတိုင္း ပြားျပီေတာ့ သံုးတယ္လို႔ အခ်ိဳ႕သုေတသီမ်ားက ဆိုတယ္။
ေက်ာက္စာမွတ္တမ္းေတြကို ၾကည့္ရင္…
(၁) အနိရုဒၵါ(အေနာ္ရထာ) ဘုရင္ဟာ ခရစ္ႏွစ္ ေအဒီ (၁၀၄၇-၇၇) ႏွစ္မွာ ဘုရင္မွတ္တမ္းကို သကၠဋ၊ ပါဠိဘာသာေရးတဲ့စာနဲ႔ ေရးွမွတ္တယ္။
(၂) က်န္စစ္သား(ထီးလႈိင္ရွင္)ဟာ ခရစ္ႏွစ္ေအဒီ (၁၀၄၄-၁၁၁၃) ခုႏွစ္မွာ မြန္ဘာသာနဲ႔ မွတ္တမ္းတင္ထားပါတယ္။
(၃) အေလာင္းစည္(၁) ဟာ ခရစ္ႏွစ္ေအဒီ (၁၁၁၃-၁၁၆၃) ခုႏွစ္မွာ ပါဠိဘာသာနဲ႔ မွတ္တမ္းတင္ထားပါတယ္။
(၄) ရာဇကုမာရ(က်န္စစ္သား) ရဲ႕ သားဟာ ခရစ္ႏွစ္ေအဒီ (၁၁၁၃) ခုႏွစ္မွာ ပါဠိ+မြန္+ပ်ဴ+ဗမာ(၄)မ်ိဳးပါတဲ့ ျမတ္ေစတီေက်ာက္စာကို ပလႅ၀အကၡရာနဲ႔ ေရးထိုးထားပါတယ္။
(၅) နရပတိစည္သူမင္းဟာ ခရစ္ႏွစ္ေအဒီ (၁၁၇၄-၁၂၁၉) ခုႏွစ္မွာ ဗမာ (ျမန္မာ)ဘာသာနဲ႔ မွတ္တမ္းတင္ထားပါတယ္။
ေရွးေဟာင္း ကရင္လူမ်ိဳးေတြရဲ႕ ေရးသားတဲ့ ပလႅ၀အကၡရာဟာ မြန္လူမ်ိဳးနဲ႔ တျပိဳင္တည္းအသံုးျပဳခဲ့တယ္ဆိုတာကိုေတာ့ ခန္႔မွန္းလို႔ရပါတယ္။
ယေန႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေနထိုင္ၾကတဲ့ တိုင္းရင္းသား လူမ်ိဳးမ်ားအားလံုး ေရးသားတတ္ၾကတဲ့ -ျမန္မာစာ-ဟာ ခရစ္ႏွစ္ေအဒီ (၁၁၁၃) ခုႏွစ္ေလာက္မွ အေစာဆံုးေပၚေပါက္လာတယ္လို႔ ေလ့လာေတြ႕ရွိရပါတယ္။
မြန္စာေပဟာ ခရစ္ႏွစ္ေအဒီ (၁၀၄၄) ခုႏွစ္မွာ သားေတာ္ေစာလူမင္း ေခတ္အဆံုး (၁၀၈၄) ေအဒီ အထိႏွင့္ က်န္စစ္သားမင္းလက္ထက္ ခရစ္ႏွစ္ ေအဒီ (၁၀၈၄ မွ ၁၁၁၃)ေအဒီႏွစ္အထိ မြန္ဘာသာအစြမ္းကုန္ ထြန္းကားေသာ အခါသမယလို႔ ပါေမာကၡေဒါက္တာလု(စ္)က ဆိုပါတယ္။
ခရစ္ႏွစ္ေအဒီ (၁၁၁၃ မွ ၁၁၇၃) ခုႏွစ္ အထိဟာ ႏွစ္ေပါင္း (၆၀)အတြင္း -မြန္စာေပနဲ႔ ျမန္မာစာေပ ကူးေျပာင္းေရးၾကားကာလ- လို႔ မွတ္ယူၾကတယ္။
နရပတိစည္သူမင္းလက္ထက္ ခရစ္ႏွစ္ေအဒီ (၁၁၇၄-၁၂၁၁)ႏွစ္အတြင္းမွာ ျမန္မာစာေပ အေရးအသားဟာ ထီးသံုးနန္းသံုးျဖစ္လာခဲ့ျပီး အဲဒီအခ်ိန္ကို ျမန္မာဘာသာ အစြမ္းကုန္ထြန္းကား
ေသာ အခါသမယလို႔ ပါေမာကၡေဒါက္တာလု(စ္)က ဆိုပါတယ္။
ေယဓမၼာတြင္ ပါေသာစာ
ေအဒီ (၄၀၀-၆၀၀)ခန္႔တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း ျမိဳ႕ေဟာင္း (ေ၀သာလီျမိဳ႕ေဟာင္း) ေတာင္ခါးပန္းမွ ေတြ႕ရွိေသာ -ေယဓမၼာ-ပါစာသည္ အိႏၵိယအေရွ႕ေျမာက္ပိုင္းမွ ဂုတၳမင္းအကၡရာျဖစ္ျပီး သကၠဋဘာသာျဖင့္ေရးသည္။
ေအဒီ (၅၀၀-၆၀၀)ခန္႔တြင္ သေရေခတၱရာကုန္းေဘာင္ေခတ္တြင္ တူးေဖၚရရွိေသာ ေရႊလႊာခ်ပ္ (၂၀) -ေယဓမၼာ-ပါေသာစာသည္ ပ်ဴအကၡရာ(သို႔မဟုတ္)ပလႅ၀အကၡရာပါဠိဘာသာျဖင့္ေရးသည္။
ေအဒီ (၅၀၀-၆၀၀)ရာစု ထိုင္းႏိုင္ငံေတာင္ပိုင္း ပရပထံုေစတီေတာ္ၾကီးအနီး ေက်ာက္တံုးႏွစ္ခုေပၚတြင္ -ေယဓမၼာ-ဂါထာႏွစ္ခုပါေသာ ပလႅ၀အကၡရာဟာ မြန္ဘာသာျဖင့္ေရးသားသည္။
အေစာဆံုးကရင္စာေပ
ကရင္လူမ်ိဳးတို႔ ေရးသားထားေသာစာတြင္ အေစာဆံုး ေရးသားထားေသာေပစာမွာ ျမန္မာသကၠရာစ္ (၁၀၀၀- ၁၂၀၀)ခုႏွစ္ခန္႔ေလာက္က ေရးသားခဲ့သည္ဟု ဆို၏။ တနည္း (၁၈၇၃)
ခုႏွစ္က ကရင္ေပစာ စတင္ထြက္ေပၚလာခဲ့။
ကရင္စာေပ (၅) မ်ိဳး
၁. လ္ု၀ၚ (လ၀ိုက္) ကဗ်ာ
၂. လကၤာ (လင္ကာ) အလကၤာ
၃. သုပတ္ (သလပတ္) စကားေျပအက်ယ္
၄. အ္ုခ၀့္ (အေခါ့) အနက္အဓိပၸါယ္
၅. လိက္အိင္း (လိုက္အိန္း) စကားေျပအက်ဥ္း ဟူ၍ (၅)မ်ိဳးရွိ၏။
ေအဒီ (၁၈၃၂) ခုႏွစ္သို႔ ေရာက္ေသာအခါ စေကာကရင္ဘာသာျဖင့္ အေမရိကန္ ႏွစ္ျခင္းသာသ
နာျပဳ ေရာက္လာေသာ ေဒါက္တာဂၽြန္နသန္၀ိတ္က ပလႅ၀အကၡရာ (တနည္းအားျဖင့္) ျမန္မာအကၡရာစာလံုးမ်ားကို အသံုးျပဳ၍ စေကာကရင္အသံထြက္ စာေရးနည္းကို တီထြင္ေပးခဲ့၏။ ထိုေနာက္ ေအဒီ (၁၈၃၅)ခုႏွစ္သို႔ ေရာက္ေသာအခါ ၄င္းပုဂိုလ္ကပင္ ဂရိႏွင့္ ေရာမအကၡရာမ်ားကို
အသံုးျပဳျပီး ပိုးကရင္အသံထြက္ စာေရးနည္းကို တီထြင္ေပးခဲ့သည္။ ။
Sunday, July 19, 2009
ဖႜဳံဆု္ဃီွ႔ဆ္ုလာ ပ္ုခံင္.အယ္

ဖႜဳံယွင္ေဖါဟ္သီး ကုိယ္ဟွာေဍ ဖႜဳံဆု္ဃီွ႔ဆု္လာ ေ႓့လု္လင္မာ႓းသုိ၀္ ႓း၀ီကုံ႓းဖံင္းကုံ ကုိ၀္ဟွာေဍေဆ၀္လ၀့္ဆာ္
The teaching profession Why I want to be a teacher and my ambition
It is my ambition to be a teacher. I have always wanted to be a teacher. I have had very good teachers in my school life, and I am grateful to all of them. But the one who taught us in the tenth standard made the deepest impression on my mind. She was a sweet and gentle lady, and was more than a class-teacher to us. She looked upon all her students as her own children. We went to her with all kinds of problems, and she would do her best to solve them for us. We all loved her as our guide, philosopher and friend.
That is perhaps a personal reason for wishing to be teacher. But apart from that, I think teaching is a noble profession. We look upon all teaches with love and respect. We pay as much respect to teachers as to our parents. We revere our parents as we revere the Three Gems—the Buddha, the Dhamma and the Sangha. It is good to be a teacher in our Myanmar society.
A teacher has definite duties to perform towards his pupils. He must teach them such skills as will equip them for a livelihood. He must guide them by precept and example to bear a good moral character. He must be unstinting in his efforts to impart his knowledge to the learner. He must do all he can to protect his disciple from harm and evil. And lastly. According to Loka Niti the Book of Wisdom, he must direct his student to a higher place of study, or recommend him to a suitable occupation.
Now that we are building a new society, the role of the teacher is still more enhanced. He bears a grave responsibility to train the children and youths of the country on the correct lines. He must inspire them with patriotism and the spirit of national service. He must see that they become good citizens. Good workers and good soldiers that will go all out to serve the country, Myanmar This is the kind of teacher I aspire wish to become.
ပီနန္ေက်ာင္းေရွ့ ပုံေတာ္
မေလးရွား စုိက္ပ်ဳိးေရး ဓာတ္ပုံ
Uses of the library A good librarian
The Library is the world of books. Books have been described as man’s guide, philosopher and friend. We go to school when we are young and learn from books. Books have guided us since our childhood. As we grow older, we learn to use the books in the library. They give us knowledge languages, science and arts. A good librarian must know something of every subject. Then he can be of great help to borrowers. He can give his most useful service to all those who seek his help. He may not be a guide, or a philosopher, but he can be a friend of the borrower.







